Evlilik Uyumuyla İlişkili Faktörler

Abstract

Problem Statement: Marital adjustment is effected from multiple factors. Finding the factors that effect marital adjustment may be helpful to understand the problems which should be worked through the marital counseling. Purpose of the Study: The goal of this study is to determine the factors related with marital adjustment among married individuals living in Nicosia. Method: The sample of this study is formed from 309 married individuals working at public and private workplaces in Nicosia. To collect data "Demographic Information Form (DIF)", "Marital Adjustment Scale (MAS)" developed by Locke and Wallance (1959), "Marital Problem-Solving Scale (MPSS)" developed by Baugh, Avery and Sheets-Haworth (1982), "Empathic Tendency Scale (ETS)" developed by Dökmen (1989) and "Communication Skills Evaluation Scale (CSES)" developed by Korkut (1999) were applied. The data was analyzed with SPSS computer program; frequency, percentages, multiple regression analysis, chi-square analysis and Student's t-test were used. Findings and Results: According to the scores of MAS, the group was divided into two subgroups as having good marital adjustment and poor marital adjustment. The good marital adjustment group was found to have significantly higher MPSS, ETS and CSES scores (p< 0.000). They had more children (p=0.006) and better relations with the participant's and his/her partner's family of origin (p< 0.000). Multiple regression analysis was performed to determine the factors that predict MAS score. MPSS score, age of the spouse, age of the participant and having good relations with the participant's family of origin were found to be predictive. Conclusions and Recommendations: The findings suggest that during marital counseling developing problem solving skills may be very helpful. The relationship with family of origin also seems to be a very important factor for marital adjustment in our culture. Special emphasize should be given to problem solving skills and relation with family of origin in marital counseling and psychotherapy.

Özet

Problem Durumu: Aile ve evlilik ilişkilerinin niteliği hakkında yapılan ilk çalışmalarda evlilikteki mutluluk, doyum ve evlilik başarısı kavramları evlilik uyum kavramı ile birlikte kullanılmışlardır. Ancak daha sonra yapılan araştırmalarda birbirinden ayrı kullanılmaya başlanmıştır. Bu değişkenlerden evlilikteki mutluluk, bireyin evliliği ve ilişkisinin belirli yönleri hakkındaki duygularını içerir. Evlilik doyumu, eşler arası eşitlik algısı, düşünsel ve bedensel yakınlık algısından kaynaklanan bir hoşnutluk duygusudur. Evlilik uyumu ise, eşlerin evlilikteki başarı ve işlevselliği olarak tanımlandığından evlilik doyumu ve mutluluğu kavramlarını da içeren daha geniş bir kavram olduğu görülmektedir. Evlilikte uyum evliliğin devamlılığını sağlarken, tam tersi olan evlilikte uyumsuzluk veya evlilikte çatışma eşlerin psikolojik olarak kendilerini ve birbirlerini yıpratmalarına, fiziksel sağlık sorunu yaşamalarına neden olabilmektedir. Yapılan çalışmalar incelendiğinde bazı sosyo demografik değişkenlerin evlilik uyumunu etkilediği gö- rülmektedir. Evlilikte uyumu demografik değişkenlerin etkilemesinin yanı sıra kişilerarası iletişim, empati ve problem çözme beceri düzeylerinin etkileyebileceği düşü- nülmektedir. Evlilik uyumu evlilik literatürünün önemli konularındandır. Bu konularda yurt dı- şında ve Türkiye'de yapılmış pek çok araştırma varken, KKTC'de çalışmalar henüz sınırlı sayıdadır. Araştırmanın Amacı: Bu araştırmada öncelikle, evliliğinde uyumlu ve uyumsuz grupların sosyodemografik değişkenler, problem çözme, empati ve iletişim puanları arasındaki farkları belirlemek hedeflenmiştir. Bunların yanısıra sosyodemografik değiş- kenler (cinsiyet, yaş, evlilik süresi, eğitim düzeyi, gelir düzeyi, çocuk sayısı, eşlerin aileleriyle geçim gibi), evlilikte problem çözme, empati ve iletişim puanlarının evlilik uyumu üzerindeki yordayıcı etkisini incelemek amaçlanmıştır. Araştırmanın Yöntemi: Bu çalışma bir korelasyon çalışmasıdır. Örneklem oluşturulurken, evli bireylere ulaşabilme ve uygulama kolaylığı açısından olasılıksız örneklem türlerinden gelişigüzel örneklem kullanılmıştır. Ölçekler, Lefkoşa'nın çeşitli iş yerlerinde çalışan ve gönüllü olan 337 kişiye uygulanmıştır, araştırmaya dahil edilen evli birey sayısı 309 olmuştur. Araştırma grubunda 203 kadın (% 65.7), 106 erkek ( % 34.3) bulunmaktadır. Grubun yaş ortalaması 40.07?9.23 (21-63), evlilik süresi ortalaması ise 14.27?9.62 (1-38). Araştırmada verilerin toplanmasında araştırmacılar tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu (KBF), Locke ve Wallace tarafından geliştirilmiş Evlilikte Uyum Ölçeği (EUÖ), Baugh, Avery ve Sheets-Haworth tarafından geliştirilmiş Evlilikte Problem Çözme Ölçeği (EPÇÖ), Dökmen tarafından geliştirilmiş Empatik Eğilim Ölçeği (EEÖ) ve Korkut tarafından geliştirilmiş İletişim Becerileri Değerlendirme Ölçeği (İBDÖ) kullanılmıştır. Araştırmanın verileri Ağustos-Eylül 2012 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın Bulguları: Evlilik uyumu olan ve olmayan iki grubun nicel değerleri Student's t-testi ile karşılaştırıldığında gruplar arasında yaş, evlilik süresi, evlilik sayısı, kardeş sayısı açısından anlamlı fark bulunmamıştır (P>0.05). Evlilik uyumu yüksek olan grupta çocuk sayısı anlamlı olarak daha yüksektir (P=0.016). Evlilik uyumu olan ve olmayan iki grubun nitel değişkenleri ki-kare analizi ile karşılaştırıldığında cinsiyet, eğitim düzeyi, eşin eğitim düzeyi, eşin çalışma durumu, gelir düzeyi, çocuk sahibi olup olmama, nasıl evlenildiği açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (P