The research of pollution by anabolic hormones,beta- agonists and pesticides in meat and other organs of broilers in Turkey

Türkiye'de yetiştirilen etlik piliçlerin et ve diğer organlarının anabolik hormonlar,beta-agonistler ve pestisidler ile kirlenme durmunun incelenmesi

Yavuz Kürşad DAŞ, Ayşin BAŞSATAN, Rauf AKKAYA, Ahmet AKILLI, Yasemin GÜREL, Semra ÇINAR, Erdal TURHAN, Yusuf YİĞİT, Feride KOÇ

Abstract

This study was carried out to detect the residues of anabolic hormones, beta-agonists and pesticides in the meat and internal organs of broilers in Turkey between 2001 and 2003. In the study, poultry meats and internal organs sent to Central Veterinary Control and Research Institute Toxicology and Hormone Laboratories from different regions of Turkey are as research materials. Organo chlorines, organo phosphorus and pyrethroid insecticides were analysed by GC and GC-MS; carbamate insecticides by HPLC-post column derivatization; anabolic hormones such as DES, zeranole and steroid groups, and beta-agonists such as clenbuterol by GC-MS method. In row, the recovery of studied pesticides are found as 79% HCB, 81% beta-HCH, 78% gamma-HCH, 75% endosulphan, 77% HCB, 81% aldicarb, 95% methyocarb, 49% deltamethrin, 50% cypermetrin, 60% tetramethrin. The recovery of studies hormones in row are 62% DES, 51% zeranol, 69.24. oestradiol, 56.27%progesterone, 61.96% testosterone, 62% clenbuterol. The determining limits are 0.0008 mg/kg HCB, 0.002 mg/kg beta-HCH, 0.0005 mg/kggamma-HCH, 0.01 mg/kg endosulphan, 0.01 mg/kg diazinon, 0.01 mg/kg dichlorvos, 0.01 mg/kg malathion, 0.01 mg/kg trichlorphon, 0.05 mg/kg cypermetrin, 0.05 mg/kg deltamethrin, 0.05 mg/kg fenvalarate, 0.0015 mg/kg DES, 0.0025 mg/kg zeranol, 0.0015 mg/kg oestradiol, 0.0035 mg/kg progesterone, 0, 0035 mg/kg testosterone, 0.0025 mg/kg clenbuterol. In the studied in winged animal meat, bile, liver and kidney, no positive results are gained.

Özet

Ülkemizde 2001-2003 yıllan arasında gerçekleştirilen bu çalışma, etlik piliçlerin et ve iç organlarında anabolik hormon, beta-agonist ve pestisid kalıntılarının tespiti amacıyla, yapılmıştır. Araştırmada materyal olarak Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden Etlik Merkez Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Toksikoloji ve Hormon Laboratııvarlarına gelen kanatlı etleri ve iç organları kullanılmıştır. Bu çalışmada pestisidlerden organik klorlu, organik fosforlu ve piretroid grubu insektisidler GC ve GC-MS yöntemleri ile, karbamat insektisitler HPLC-Post kolon türevlendirme yöntemi ile, anabolik hormonlardan DEŞ, zeranol ve steroid grubu hormonlar ile beta agonistlerden klenbuterol ise GC-MS yöntemi ile incelenmiştir. Çalışılan peslisidlerin geri alımları sırasıyla HCB %79, beta-HCH %81, gamma-HCH %78, endosülfan%75, karbaril %77, aldikarb %82, metiyokarb % 95 deltametrin % 49, sipermetrin % 50, tetrametrin %60 olarak bulunmuştur. Çalışılan hormonların geri alımları sırasıyla DEŞ %62, zeranol %51, östradiol %69.24, progesleron % 56.27, testosteron %61.96, klenbuterol %62'dir. Tespit limitleri HCB 0.0008 mg/kg, beta-HCH 0.002 mg/kg, gamma-HCH 0.0005 mg/kg, endosülfan 0.01 mg/kg, diazinon 0.01 mg/kg, diklorvos 0.01 mg/kg, malatiyon 0.01 mg/kg, triklorfon 0.01 mg/kg, sipermetrin 0.05 mg/kg. deltametrin 0.05 mg/kg, fenvalarat 0.05 mg/kg, DEŞ 0.0015 mg/kg, zeranol 0.0025 mg/kg, östradiol 0.0015 mg/kg, progesteron 0.0035 mg/kg ve testosteron 0.0035 mg/kg, klenbuterol 0.0025 mg/kg'dır. Analiz edilen kanatlı eti, safrası, karaciğeri ve böbreğinde aranan maddeler yönüyle herhangi bir kalıntı tespit edilmemiştir.