The role of foreıgn consulates durıng the Armenıan events

Abstract

From past to present, all states have been in a relationship in political, economic and social spheres. States conducted these relations via their diplomatic representatives. In this context, diplomacy can be defined as a science which analyzes the relations between nations and which carries out these interstate relations through their official representatives. Diplomacy is not a policy itself, it is rather a vehicle that applies policies. The starting point of diplomatic action activites are the trade relations that result in the establishment of consulates. From the end of the 18th century, oreign governments, by taking the advantage and weakness of Ottoman government, made attempts to incite the people in various regions against the government through their ambassadors and consulate offices. In our study, the actions of the states that had consulates in the Ottoman Empire aimed towards inciting the Armenians in the Eastern regions, as well as the assistance provided to the Armenians by the representatives of these states during their travels at various periods will examined on the basis of archival records. Furthermore, it will be discussed how these states, provoked the Armenians of eastern Anatolia in the intellectual context.

Özet

Geçmişten günümüze devletler birbiriyle siyasî, iktisadî ve sosyal alanlarda ilişki içerisinde olmuşlardır. Devletler bu ilişkileri diplomatik temsilcileri vasıtasıyla yürütmüşlerdir. Bu bağlamda diplomasi, ulusların birbiriyle olan münasebetlerini tahlil eden ve resmi temsilcileri vasıtasıyla devletler arasındaki ilişkileri yürüten bir bilim olarak tanımlanabilir. Diplomasi bir politika değildir ancak politikayı uygulayan vasıtadır. Diplomatik eylemin çıkış noktası ise ticari ilişkiler ve bu ilişkilerin doğurduğu konsolosluk müessesesidir. Yabancı devletler 18. yüzyılın sonlarından itibaren Osmanlı hükümetinin zaaf ve tereddütlerinden istifade ederek, elçi ve konsoloslukları vasıtasıyla çeşitli bölgelerdeki halkı devlete karşı kışkırtma girişimlerinde bulunmuşlardır. Çalışmamızda Osmanlı’da konsoloslukları bulunan devletlerin özellikle Doğu bölgelerindeki Ermenileri kışkırtıcı faaliyetlerinin yanı sıra söz konusu devletlerin temsilcilerinin bölgeye çeşitli dönemlerde gerçekleştirmiş oldukları seyahatler esnasında Ermenilere yapmış oldukları yardımlar arşiv kayıtlarına dayanarak incelenecektir. Bundan başka Doğu Anadolu’da söz konusu devletlerin Ermenileri fikirsel bağlamda ne şekilde tahrik ettiklerinden de bahsedilecektir.