Journals / Eğitim Bilim Toplum / 2013 / Cilt: 11 - Sayı: 42

Immaterial elements of working class: The rise of knowledge workers in the case of TEPAV

Kapitalizmde emeğin gayri-maddi bileşenleri: TEPAV örneğinde bilgi işçilerinin yükselişi

Pages
94–164
DOI
—

Abstract

The aim of this paper, is to investigate the theoretical bases and empirical aspects of knowledge work, which is classified under immaterial labor. In the second half or the 20th century, the relationship between capitalism and the knowledge production process has started to change significantly. For the first time, knowledge was commercialized. This means that since then.together with the increasing domination of knowledge on everyday life, the labour processes have changed dramatically. In this respect, it is very eye-opening to examine the Foucault's and Deleuze's ideas. On the basis of these ideas, the empirical aspects of immaterial-labour are examined. Also examined are some theoretical concepts and the discussions between Marxist and post-Marxist intellectuals about the objective social/class positions of immaterial labour such as 'productive and unproductive labour', 'labour theory of value and knowledge theory of value", 'general intellect', 'cognitive capitalism'. Finally, using the alternative approach proposed in the article, the objective social/class positions of knowledge workers in TEPAV (Economic Policy Research Foundation of Turkey) are examined.

Özet

Bu çalışmanın amacı; gayri-maddi/zihinsel emek allında sınıflandırdığımız bilgi işçilerinin teorik arka-planını ve TEPAV (Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı) üzerinden amprik görünümlerini incelemektir. Özellikle 20. Yüzyılın ortalarından itibaren kapitalizmin bilgi ile kurduğu ilişkinin değişimi, bilginin metalaşması, insanın bütünsel yaşam bilgisi üzerindeki artan tahakkümle birlikte emek-süreçlerinin de hızla değişimine yol açmıştır. Bu bağlamda M. Foucault ve G. Deleuze'ııin düşünceleri zihin açıcı niteliktedir. Tartışacağımız bu zihin açıcı düşüncelerden hareketle, kapitalizmin insan üzerindeki bütünsel tahakküm çabalarının bir sonucu olarak onaya çıkan gayri-maddi/zihinsel emeğin görünümleri inceleccktir. Çalışmanın ilerleyen bölümlerinde bilgi işçilerini de içeren gayri-maddi emek biçimlerinin nesnel/toplumsal/sınıf duruşlarına ilişkin Marksist ve post-Marksist tartışmalar ele alınacaktır. Bu doğrultuda, güncel olarak tartışılan 'bilişsel kapitalizm'(cognitive capitalism), 'genel zeka' (general intellect), 'gayri-maddi emek', (immaterial labour) 'üretken/üretken olmayan emek'(productive/unproductive labour), 'bilgi-değer teorisi versus emek-değer teorisi' kavranılan dikkate alınacaktır. Son bölümde ise çalışmanın bütününde geliştirilmeye çalışılan düşünsel yapıdan hareketle, düşünce farklı düşünce fabrikalarında ve özellikle de TEPAV'da istihdam edilen bilgi işçilerinin sarfettikleri emeğin niteliği, yapılan alan çalışmasının sonuçları üzerinden incelenecektir.