FÂRÂBÎ S UNDERSTANDING OF AMALGAMATION AND THE PROBLEM OF ADJECTIVES

Abstract

The central concern of al-Fârâbî s thought is to reconcile religion and philosophy. While making this effort, he tried to develop a new way of thinking by using the main principles of philosophy without any concessions to the principles of Islamic belief. He set a difficult target like expounding Aristoteles with the title of Muallim-i Sânî (Second teacher), andhe became successful.Fârâbî s way of thinking that appears within this context is to re-explain the principle of Allah s uniqueness (amalgama-tion), which constitutes the core of Islam s principles with a philosophical interpretation. Considering his explanation of matter of adjectives; our philosopherthought that the problem discussed by the classic Islamic thought as subjectiveand essential adjectives caused the acceptance of God confi ned to aconceptual knot and considered the adjectives that belong to Allah as traits exclusive to Allah. Accordingly, Fârâbî accepted the consideration related tothe existence of adjectives as the existence-struc-ture unity contrary to thesubject-adjective separation. According to Fârâbî who saw that the matter ofadjectives resulted in the semantic inadequacy of the concepts in the relative sense, Allah s uniqueness explains the existence reason for the whole universe and the superiority out of the uniqueness proves the uniqueness itself.

Özet

Fârâbî düşüncesinin temelinde din ile felsefenin uzlaştırılması yatmaktadır. Bu işi yaparken o, İslamın inanç esaslarından taviz vermeden, felsefenin temel ilkelerini kullanarak yeni bir düşünce tarzı geliştirmeçabası içine girmiştir. Muallim-i sânî (İkinci öğretmen) unvanlıyla Aristoyu şerh etmek gibi zor bir işe kalkışmış ve bunda da başarılı olmuştur.Fârâbînin düşünce tarzı, İslam inanç esaslarının özünü teşkil eden Allahın birliği (tevhid) ilkesini,felsefi bir yorum ile yeniden açıklamaktadır. Onun sıfatlar meselesine getirdiği izahata bakılacak olursa; filozofumuz, klasik İslamî düşüncenin zâtî ve subûti sıfatlar olarak tartıştığı problemin, kavram çıkmazına hapsedilmiş bir Tanrı kabulüne sebep olduğunu düşünerek, Allaha ait sıfatları, Onun zâtına münhasır özellikleri olarak anlamıştır. Dolayısıyla Fârâbî sıfatların varlığına ilişkin kabulü, zât-sıfat ayrılığının aksine, varlık-mahiyet birlikteliği olarak kabul etmiştir. Sıfatlar meselenin, izafî bağlamda kavramlarınanlam yetersizliğiyle neticelendiğini gören Fârâbîyegöre, Allahın birliği bütün âlemin varlık sebebiniaçıklamakta, birlikten taşan çokluk ise birliğin kendisini ispat etmektedir.