Sultan Osman II (Fârisî) and His Dîvânce

Abstract

SultanOsmanIIwhoalsonamedasGencOsmanisthesixteenth sultan of Ottoman Empire. His father is Ahmed I, his mother is Mahfiruz Sultan. He was born on 3 November1604,heascendedtothroneat14yearsoldand hewasdethronedbyamilitarycoupandkilledat18years old. He is the first sultan of Ottoman Empire who was killed by a militarycoup. This work's purpose is to determine Osman II's poemswith identified manuscripts, who wrote poems with Farisi penname.Forthispurpose,firstly,abriefsummaryabout OsmanII’slifewaspresented;then,theworksonhispoesy and poems were reviewed. Afterwards, the strongest text was determined by doing critical text study on three identified manuscripts. After that, Osman II’s poesy, his poem’s form and characteristics of content were deter- mined from thesepoems. Farisi, who died in his early years, wrote many workswhich are 30 lyric, 1 müseddes, 67 verse, 2 kıt’a, 1 ruba’i and18müfred,intotal119poems.Hispoeticstyleisquite simple. There are scarcely any dual terkip or triple terkip in hispoems.

Özet

Sultan II. Osman, diğer adıyla Genç Osman,Osmanlı’nınon altıncı padişahıdır. Babası Sultan I. Ahmed, annesiMah- firûzSultan’dır.3Kasım1604’tedoğmuş,26Şubat1618’deon dörtyaşındatahtaçıkmış,20Mayıs1622’de18yaşındaaskeri darbeiletahtanindirilereköldürülmüştür.Tarihimizdeaskerî darbesonucuöldürülenilkOsmanlıpadişahıdır.Bu çalışmanın amacı, Fârisî mahlasıyla şiirler yazan II.Osman’ın şiirlerini tespit edilen yazma nüshalar ışığında ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla önce II. Osman’ın hayatı hak-kındakısabilgiverilmiş,dahasonraonunşairliğleiriveşiirüzerine yapılan çalışmalar değerlendirilmiştir. Ardından tespit edilen üç yazma nüsha üzerinde tenkitli metin çalışması yapılarak en sağlam metin ortaya çıkarılmıştır. Sonra da bu şiirlerden hareketle II. Osman’ın şairliği, şiirinin şekil ve muhteva özellikleri belirlenmiştir.Genç yaşta vefat eden Fârisî, kısacık ömrüne 30 gazel, 1müseddes, 67 nazm, 2 kıt’a, 1 rubâ’î ve 18 müfred olmak üzere 6 farklı nazım şekliyle toplam 119 şiir sığdırmıştır. Şiir dili sadedir. Şiirlerinde ikili üçlü terkip yok denecek kadar azdır.