KÂMİL KAHRAMAN “MECNÛN”DAN HAREKETLE SEYR-İ SÜLÛK, BİREYLEŞME SÜRECİ VE MONOMİTİN ÇEKİRDEĞİ

SEYR-I SÜLÛK, THE PROCESS OF INDIVIDUALIZATION, AND THE CORE OF THE MONOMYTH BASED ON THE PERFECT HERO, “MECNÛN”

Özet

Divan şiirinde âşıkların şâhı olarak öne çıkan Mecnûn, bu ününü hiç şüphesiz “mecazdanhakikate ulaşan” bir âşık olması nedeniyle kazanmıştır. Mecnûn, Leylâ vü Mecnûnmesnevilerinde şairler tarafından seyr-i sülûkunu tamamlamış bir “kâmil” olarak tavsîfedilir. Batınî / tasavvufî bir yolculuk olan seyr-i sülûk, kişinin, nefs katmanlarını geçerekkemâlât düzeyine ulaşmasını ifade eder. Seyr-i sülûk, araştırmacılar tarafından AnalitikPsikoloji'nin kurucusu Jung'un “bireyleşme süreci” ile zaman zaman aynı doğrultudadüşünülür. Anlatma esasına dayalı eserlerde, kahramanların döngüsü bağlamındafaydalanılan bireyleşme süreci, Joseph Campbell tarafından “monomitin çekirdeği”olarak sistematize edilmiştir. Ayrılma-erginleşme-dönüş aşamaları bakımından seyr-isülûk ile benzerlik taşıması ve yol-yolcu-yolculuk kavramlarını karşılaması, seyr-i sülûk,bireyleşme süreci ve monomitin çekirdeğinin aynı süreçlerin farklı adları olduğudüşüncesine neden olmaktadır.Bu makalede, yolculuğunu tamamlamış kâmil bir kahraman olarak Mecnûn'un,bireyleşme süreci ve monomitin çekirdeğine göre “aziz” bir kahraman olup olmadığısorusuna cevap aranacaktır.

Abstract

Mecnûn, who stands out in divan poetry as the king of lovers, has undoubtedly gained that reputation because he was a lover who had “arrived to the truth from metaphor.” In masnavis of Leylâ vü Mecnûn, poets describe Mecnûn as “a perfect one,” who completed his seyr-i sulûk. Seyr-i sulûk is an internal/ sufistic journey and refers to reaching the level of perfection by passing through the layers of the soul. Some researchers view that seyr-i sulûk is considered sometimes in accordance with “process of individuation” of Jung, founder of analytical psychology. Joseph Campbell has systematized the process of individuation, which is utilized in the context of the cycle of heroes in narrative works, as the “core of the monomyth.” The fact that it is similar to seyr-i sulûk in terms of the stages of separation/maturation/return and it meets the concepts of road/passenger/travel leads to the idea that seyr-i sulûk, the process of individuation, and the core of the monomyth are different names of the same processes. This article will seek to answer the question of whether or not Mecnûn, as a perfect hero who completed his journey, is a “sacred” hero who completed the process of individuation and the core of the monomyth.