Determination of the Reactions of Safflower Genotypes to Puccinia carthami Under Edirne, Türkiye Conditions

IBA ve BAP'nın Boysenberry Sürgün Ucunun in vitro Kültür Yoluyla Mikro Çoğaltılmasına Etkisi

Abstract

Puccinia carthami'nin neden olduğu aspir pas hastalığı, aspir bitkisinin en önemli fungal hastalıklarından birisidir. Bu çalışmada, 2019 yılında aspir bitkisinin tam çiçeklenme döneminde Edirne ilinde doğal şartlar altında 219 genotipin (159 linoleik ve 60 oleik tip) aspir pas hastalığına karşı dayanıklılığı belirlenmiştir. Hastalık reaksiyonu 0-5 ıskalası kullanılarak değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda 178, 23, 5 ve 3 genotip sırasıyla dayanıklı, orta derecede dayanıklı, orta derecede hassas ve hassas olarak bulunmuştur.

Özet

Boysenberry dünyadaki yetiştiriciliği hızla artan, taze tüketime ve işlenmeye olan uygun yüksek kaliteli meyvelere sahip olan önemli bir üzümsü meyvedir. Boysenberrynin çoğaltılmasında kısa sürede çok sayıda ve hastalıktan ari bitki elde edilmesi açısından mikro çoğaltım yöntemleri önem arz etmektedir. Bu çalışmada, IBA ve BAP'nın Boysenberry çeşidinin sürgün ucunun in vitro kültür yoluyla mikro çoğaltımı üzerine etkisi araştırılmıştır. Denemede IBA (0, 0.5, 1, 2 mg l-1) ve BAP (0, 1, 2 mg l-1) bitki büyüme düzenleyicilerinin farklı kombinasyonları kullanılmıştır. Çalışmada boysenberry fidanlarından alınan sürgün uçlarının başlangıç aşamasında MS ortamında 2 hafta gelişmesi sağlanmış ve alt kültüre alınan örneklere IBA ve BAP'nın farklı konsantrasyonları uygulanmıştır. Çalışmada bitki büyüme düzenleyicilerinin bitkilerin büyüme ve gelişmesi üzerine etkisini belirlemek amacıyla bitkilerde sürgün uzunluğu, gövde çapı, yaprak sayısı, yaprak eni ve boyu, yaş ve kuru sürgün ağırlığı, klorofil indexi ölçümleri yapılmıştır. Yapılan değerlendirme sonucunda IBA 0,5 mg l-1 + BAP 0 mg l-1 uygulamasından, en yüksek ortama sürgün yaş (2.05 g) ve kuru ağırlığı (0.541 g), kök yaş ağırlığı (0.58 g), kök uzunluğu (71.27 mm) ve kök sayısı (14 adet) değerleri belirlenmiştir. Bunun yanı sıra en yüksek ortalama yaprak eni (11.77 mm) ve sürgün uzunluğu (66.72 mm) değerleri ise IBA 2 mg l-1 + BAP 0 mg l-1 uygulamasında tayin edilmiştir.