Determination and Geostatistical Modelling of Gross Alpha, Gross Beta Activity Values in Natural Spring Water in Trabzon, Rize and Artvin Provinces

Artvin, Rize ve Trabzon’daki Doğal Kaynak Sularında Toplam Alfa, Toplam Beta Aktivite Değerlerinin Belirlenmesi ve Jeoistatistiksel Olarak Modellenmesi

Abstract

Trabzon, Artvin and Rize where being the most northeast of the Turkey are three cities take place an area approximately 18000 km2 large. Samples was collected from totally 20 potable water supplies into the cities and their gross alpha and gross beta activity values were measured with Berthold LB770 marked alpha, beta counting device. Activity values of the samples were evaluated value ranges 1.7- 114.2 Bq/L for gross alpha and 2.9-90.8 Bq/L for gross beta. The results were compared with world health organization (WHO) limits and other similar studies. Classical statistical calculations were performed for obtained datas. Also, iso-dose trajectories were created by using geo-statistical analyzes method and represented onto the map. So, a risk map was sketched

Özet

Trabzon, Rize ve Artvin yaklaşık 18000km2 alan üzerine kurulmuş ve yaklaşık 2 milyon insanın yaşadığı Türkiye’nin en kuzey doğusunda bulunan üç ildir. Bu üç ilde toplam 20 tane içme suyu kaynağından örnekler alındı ve bunların toplam alfa, toplam beta aktivite değerleri Berthold LB770 marka alfa, beta sayım cihazı kullanılarak belirlendi. Toplam alfa aktivite değerleri 1.7-114.2 Bq/L ve toplam beta aktivite değerleri ise 2.9-90.8 Bq/L aralıklarında ölçüldü. Bulunan bu değerler dünya sağlık örgütü (WHO)’nün limit değerleri ve yapılmış diğer benzer çalışmalarla karşılaştırıldı. Elde edilen veriler için klasik istatistik hesaplamalar yapıldı. Ayrıca jeoistatistik analiz yöntemi kullanılarak eş-doz eğrileri oluşturuldu ve harita üzerinde gösterilerek bölge için bir risk haritası oluşturuldu.

Keywords: Toplam alfa-toplam beta, jeoistatistikanaliz, doğal kaynak suyu, Artvin, Rize, Trabzon