Abolition of the Ottoman Sultanate and its reflection in Trabzon Press

Abstract

A historic national resistance movement was born in Anatolia among the ashes of theOttoman Empire right after the World War I. The principle of national sovereigntybecame the motto and spread to the public via circulars and congressional meetings inthis period. The principle that guarantees that the public has sovereignty in theconstitution was put into force in January 20, 1921. Yet the existence of the sultanatewas still a tremendous obstacle for the public sovereignty. The invitation of thegovernment of Istanbul, which cooperated with western powers and acted against theNational Struggle following the Great War, by the Allied Powers to the LausanneConference along with the government of Ankara gave an opportunity to oust thegovernment of Istanbul, thus the sultanate. Accordingly, the Turkish NationalAssembly in Ankara abolished the sultanate on November 1, 1922 and eliminated theobstacle against the absolute national sovereignty. This event as a crucial step in historicjourney of the Turkish modernization was covered by the local and nationalnewspapers. Istikbal, one of the leading newspapers in Trabzon and The Black SeaRegion, was also excitedly interested in the event. The study aims to survey and analyzethe discourse of Istikbal to capture clues on the local reactions towards the abolishmentof the Sultanate.

Özet

I. Dünya Savaşı ile başlayan Osmanlı Devletinin dağılma sürecinde Anadoluda bir millidireniş hareketi doğmuş, milli devlete geçiş aşaması olan bu dönemde yayınlanangenelgeler ve toplanan kongrelerle milli egemenlik ilkesi yayılmaya çalışılmıştır. Bu ilke,20 Ocak 1921de TBMMde egemenliğin millete ait olduğunu belirtilen anayasa ileyürürlüğe konulmuştur. Ancak halen var olan padişahlık kurumu, milli egemenlikilkesinin önünde engel olarak kalmaya devam etmiştir.Lozan görüşmelerinin başlamasıyla beraber, milli mücadele boyunca ulusal direnişe karşıve Müttefik Devletler ile işbirliği içerisinde olan İstanbul Hükümetinin de görüşmelereçağırılması, saltanatın kaldırılmasının haklı gerekçesi olmuş ve bu hususta hukuki süreçbaşlatılmıştır. 1 Kasım 1922de, TBMM Hükümetince kabul edilen kanunla saltanatkaldırılmış ve böylece ulusal egemenliğin önündeki en büyük engel ortadan kalmıştır.Türk Tarihinde önemli bir yere sahip olan bu olaya yerel basında geniş yer verilmiş, bualandaki gelişmeler, Karadeniz Bölgesinin önde gelen gazetelerinden biri olan İstikbâlGazetesinde de gün gün takip edilmiştir.