KÜRESELLEŞMENİN EPİSTEMOLOJİSİ VE COĞRAFYA EĞİTİMİ

Özet

Bu çalışmanın hareket noktasını küreselleşmenin eğitim üzerindeki en önemli sonucunun belli ilkelerin ekonomik alandan sosyal alana transfer edilmesi, dolayısıyla sosyal alanın serbest pazar ilkeleri doğrultusunda düzenlenmesi ve sonuçta da eğitimin pazarlaştırılması fikri oluşturur. Neoliberal odaklı küreselleşmenin eğitimi ticarileştirmek için kullandığı en önemli araçlardan birisi öğretmen eğitiminden eleştirel teoriyi çıkartmak ve öğretmenlere verilen eğitimde belirli bir epistemolojik üst anlatıyı benimsemektir. Bu bağlamda, dünyada “öğretmen eğitiminden” “öğretmen talimine” doğru bir eğilim gözlenmektedir. Bu çalışmada yukarıdaki düşünceler ışığında genel anlamda küreselleşmenin epistemolojik kabulleri irdelenmiştir. Bu kapsamda daha özelde ise küreselleşmenin epistemolojisine Aydınlanma idealini temel alması nedeniyle eleştiriler getirilmiştir. Ardından günümüzde çok popüler olan “öğrenci merkezlilik” algısı küreselleşmenin epistemolojisi açısından tartışılarak, nasıl farklı algılanabileceği dile getirilmiştir. Son olarak ise coğrafya eğitimi ile coğrafya öğretmen eğitiminin günümüzde nasıl kavramsallaştırılması gerektiği belirtilmiştir. Bu bağlamda coğrafi sorgulamaların temelini küreselleşmenin epistemolojisinin öne sürdüğü “objektiflik” ve “gerçeklik” değil, “güç” ve “bilgi” arasındaki ilişkinin oluşturması gerektiği belirtilmiştir. Aynı şekilde coğrafya öğretmen eğitiminin temelini de eleştirel teori ve pedagojiye dayanan yansıtıcı düşünmenin oluşturması gerektiği savunulmuştur.

Abstract

The main argument of this study is based on the idea that certain precepts are transfferred from economic sphere to social one leading arragement of social structures in accordance with principles of free market. This, in turn, has resulted in commodofication of education. One of the main tools that neoliberal globalism uses to commodify education is to leave out critical theory from teacher education and adopt a meta-epistemology in educating teachers. In this respect, we could observe a transformation from “teacher education” to “teacher training” in the world. In this study, in general the epistemology of globalisation is examined. In particular, the epistemology of globalisation is criticised due to the fact that it builds upon the Enlightment ideals. Then, today’s catch phrase, “student centered education” is examined by proposing that it could be perceived differently in the context of the epistemology of globalisation. Finally, how geography education and geography teacher education should be conceptualised are discussed. In conclusion, it is argued that geographical inquries should not based on “objectivty” and “claims of truth” but rely on the relationship between “power” and “knowledge”. Similarly geography teacher education should include critical theory and pedagogy and should be given through reflective practice.

Anahtar kelimeler: Coğrafya, küreselleşme, epistemoloji, coğrafya öğretmen eğitimi, coğrafya eğitimi, yansıtıcı düşünme, neoliberalizm.