Journals / AYDIN GASTRONOMY / 2019 / Cilt: 3 - Sayı: 2
BENEFITS OF HODAN AND ITS APPLICATION IN KITCHENS
- Journal
- AYDIN GASTRONOMY
- Pages
- 101–117
- DOI
- —
Abstract
Borage (Borago officinalis) is a perennial plant species from the genus Borobinaceae. It is believed to be the homeland of Anatolia and Syria. Although it has spread in South America, North Africa and Anatolia, it has become natural around the Mediterranean. In English, this plant is known as ‘‘borage, starflower flower’’, a wild plant. It grows as an ornamental plant in some places and grows spontaneously in the fields and along the roads with its blue and pink flowers. Among the people, there are also names ‘’odan, ıspıt, zılbıt, zirbit, zılbırık, kaldırık, kalındirek, burğı, tamara, mancar, zembil flower ve cattle tongue’’. Oil, flowers, stalks and leaves of borage are used for medical and culinary purposes. Usually seeds are used for commercial purposes. From May to October by collecting leaves and flowers can be eaten. Its leaves have a taste similar to cucumber. The leaves can be added the salad, cheese and some other foods and the tea is made by drying the plant. In various regions, in Turkish cuisine, roasted with egg, pickled, mücver and pita are made with borage. It has been reported that the borage has antipyretic, aphrodisiac, antispasmodic, sedative, antihypertensive, anxiolytic and diuretic effects. Also borage products are used to treat bronchitis, palpitations, cramps and diarrhea. This plant is also considered useful in the treatment of premenstrual pain, multiple sclerosis, rheumatoid arthritis, and asthma. Today, with the increase in interest in natural products, the borage is very popular herb.
Özet
Hodan (Borago officinalis), hodangiller (Boraginaceae) familyasından bir yıllık bitki türüdür. Anavatanının Anadolu ve Suriye olduğu düşünülmektedir. Güney Amerika, Kuzey Afrika ve Anadolu'da yayılış yapmasına karşın Akdeniz çevresinde doğallaşmıştır. İngilizce’de ‘’borage, starflower’’ adında yabani bir bitki olarak tanınır. Bazı yerlerde süs bitkisi olarak büyütülürken, mavi ve pembe çiçekleri ile tarlalarda ve yol kenarlarında kendiliğinden de yetişir. Halk arasında bölgelere göre ‘‘odan, ıspıt, zılbıt, zirbit, zılbırık, kaldırık, kaldirik, kalındirek, burğı, mancar, zembil çiçeği ve sığırdili’’ gibi isimler de verilmektedir. Hodan tohumlarının yağı, çiçekleri, sapı ve yapraklar tıbbi ve mutfak amaçlı kullanılmaktadır. Genellikle tohumları ticari amaçlı kullanılır. Mayıs’tan Eylül’e kadar yaprakları ve çiçekleri toplanarak yenebilir. Yapraklarının salatalığa benzer bir tadı vardır. Körpe yaprakları salata, peynir ve diğer bazı yiyeceklere katılır ve kurutularak çayı da yapılır. Çeşitli yörelerde, Türk mutfaklarında hodanın yumurtalı kavurması, sarması, turşusu, mücveri ve pidesi yapılmaktadır. Hodanın antipiretik, afrodizyak, antispazmodik, yatıştırıcı, antihipertansif, anksiyolitik ve diüretik etkilere sahip olduğu bildirilmiştir. Ayrıca hodan ürünleri bronşit, çarpıntı, kramp ve ishal tedavisinde kullanılır. Bu bitki aynı zamanda premenstrüel sendrom, multipl skleroz, romatoid artrit, astım gibi hastalıkların tedavisinde de faydalı olarak kabul edilmektedir. Günümüzde doğal ürünlere olan ilginin artması ile oldukça rağbet görmektedir.