The Confused Narrators From Basra (The First Three Hijri Centuries)

Abstract

because of the diseases they had close to their death. For example, one of these diseases; the disease of confusing information that is one of the defects of me- morization associated with multitude of mistakes and weakness of memory is narrators’ confusing narrations as a result of aging or encountering a sudden catastrophe. While the narrations of the narrators who had this disease were accepted in certain conditions; the narrations that didn’t have the determined criterions were either rejected or kept waiting cautiously without any provision given about them. Although some of the narrators from Basra who are the subject of our research were found safe by hadith criticisers; they confused information in the last period of their lives and their narrations started to be discussed. As a result of our examinations, the illness times of the narrators criticized of being confused as a result of confusing information in Basra were fixed. Evaluations about the ilnnes times fixed-confused narrators’ competence in hadith narrating and narrations are made. Also brief information about Basra, the town our narrators lived in, is given and the development of hadith science in Basra in the first three centuries is examined

Özet

Hadis rivâyetinde bulunan ve sika kabul edilen bazı râvîlerin, ömürlerinin sonlarına doğru geçirdikleri rahatsızlıklardan dolayı rivâyetleri tenkid edilmiştir. Bu rahatsızlıklardan biri sayılan ve zabt kusurlarından kesretu'lğalat (hata) ve sûu'l-hıfzla yakından ilintili olan "ihtilât", hadis râvîsinin yaşlanma veya aniden bir felaketle karşılaşmasından dolayı hafıza bozukluğuna uğraması neticesinde rivâyetlerini birbirine karıştırması demektir. Söz konusu rahatsızlığı geçiren râvîlerin rivâyetleri, bazışartlar dâhilinde kabul edilmişken bu şartları haiz olamayanların rivâyetleri ise ya reddedilmiş ya da temkinli davranılarak haklarında herhangi bir hüküm verilmeden tevakkuf edilmiştir. Araştırma konumuz olan Basralı râvîlerden bazıları, hadis münekkitlerince tevsik edildiği halde ömürlerinin sonlarına doğru ihtilâta uğramış ve rivâyetleri tartışılır hale gelmiştir. Yaptığımız incelemeler neticesinde Basra'da ihtilâta uğraması sonucunda muhtelit diye cerh edilen râvîlerin rahatsızlık tarihleri tespit edilmiştir. Rahatsızlık tarihleri tespit edilen muhtelitlerin hadis rivayetindeki ehliyet durumları ve rivâyetleri hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur. Ayrıca râvîlerimizin yaşadığı belde olan Basra tarihi hakkında bilgi verilip ilk üç asırda Basra'da hadis ilminin gelişimine kısaca değinilmiştir