A Study on Vakfiyeyi Tarihiyesi (Deed of Trust) of Şeyh Alâeddin İbn-i Şeyh Pir

Abstract

Palu region was one of the important strategic areas of controversy between the two states before and after the Battle of Chaldiran, which took place between the Ottoman State and the Iranian Safavid State in millennium 1514. Particularly the ruler of the region Cemşid b. Rüstem Bey from Mirdasi Beyleri family declared loyalty to the Ottoman State both before and after the Battle of Chaldiran. Another important point is that some of the families of the region, who have an influence on the religious life of the people, provided great help to Cemşid b. Rüstem Bey and therefore Ottoman Dynasty for the conquest of Palu region. As a matter of fact, some families were conferred privileged deeds of trust by the Ottoman central government for their efforts during the Battle of Chaldiran. The most important of these is the family of Shaykh Alâeddin İbn-i Şeyh Pir, whose descendants reached Cafer b. Abu Talib. In this study, Shaykh Alâeddin İbn-i Şeyh Pir deed of trust was presented with historical information in the light of archive documents

Özet

Palu bölgesi Osmanlı Devleti ile İran merkezli Safevi Devleti arasında miladi 1514 tarihinde meydana gelen Çaldıran Savaşı öncesinde ve sonrasında her iki devlet arasında önemli stratejik çekişme alanlarından biri olmuştur. Özellikle bölgeye hâkim olan Mirdasi Beyleri ailesinden Cemşid b. Rüstem Bey gerek Çaldıran Savaşı öncesinde ve gerekse Çaldıran Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti'ne bağlılık bildirmiştir. Diğer önemli bir husus ise bölge halkının dini hayatı üzerinde tesiri olan bazı ailelerden askeri alanda Cemşid b. Rüstem Bey'e ve dolayısıyla Osmanlı Hanedanı'na Palu bölgesinin fethi için büyük yardımların yapılmasıdır. Nitekim bazı ailelere Osmanlı merkezi yönetimi tarafından Çaldıran Savaşı sırasındaki gayretlerinden dolayı ayrıcalıklı vakfiyeler tevcih edilmiştir. Bunların en önemlisi soyu Cafer b. Ebu Talib'e ulaşan Şeyh Alâeddin İbn-i Şeyh Pir ailesidir. Bu çalışma da Şeyh Alâeddin İbn-i Şeyh Pir Vakfiyesi hakkında arşiv belgeleri ışığında tarihi bilgiler sunulmuştur