An Essay on the Source Value of Derdest Registers: An Analysis of Ayıntab Derdest Register Numbered 493

Derdest Defterlerinin Kaynak Değeri Üzerine Bir Deneme: 493 Numaralı Ayntâb Derdest Defteri'nin Analizi

Abstract

Derdest registers were registers which showed who was in control of the timar income. These registers, which contain important data about the Ottoman timar system, gave information about timar types, the places constituting the timar income and their incomes, how many shares they possessed, the name of dirlik owners, their jobs and qualities, the date of their certificates and even their photographic (pictorial) appearances. This article moves from all the mentioned data and applies a methodological test on the value source that Derdest registers possess concerning the Ottoman timar system and its socioeconomic history using the Ayıntab derdest register, numbered 493 as an example.

Özet

Derdest defterleri, timar gelirlerinin kimlerin tasarrufunda olduğunu gösteren defterlerdir. Osmanlı timar düzeni hakkında önemli veriler içeren bu defterlerde, genel hatlarıyla söylemek gerekirse timar türleri, timar gelirlerini oluşturan yerler ve gelirleri, dirlik sahiplerinin adları, meslekleri/nitelikleri, sahip oldukları hisse sayısı, berat tarihleri ve hattâ o dönemin şartlarına göre fotoğrafik görünüşleri (resimleri) bulunmaktaydı. Bu makalede, 493 numaralı Ayntâb (Antep) derdest defteri örneğinden hareketle Osmanlı timar sistemi ve sosyo-ekonomik tarihi açısından kaynak olarak derdest defterlerinin değeri üzerine metodolojik bir deneme yapılmaya çalışılmıştır