Journals / Bilgi Dünyası / 2020 / Cilt: 21 - Sayı: 2

National Strategy and Action Plan Development Process for Public Libraries in Turkey: Current Situation and a Model Proposal

Türkiye’deki Halk Kütüphaneleri için Ulusal Strateji ve Eylem Planı Geliştirme Süreci: Durum Değerlendirmesi ve Bir Model Önerisi

Pages
299–349
DOI
—

Abstract

This study focused on the process of developing a national strategy for public libraries of the Turkey. In Turkey, as in the whole world, public libraries have to review their services and structural components during the transition to the information society. This new situation has made it necessary to strategically address the issue of public libraries and the creation of a national strategy for the public libraries. The purpose of this research is to create a model for the process of developing a national public library strategy that takes into account the conditions in Turkey, developed in line with the objectives and targets suitable for the information society parameters, created by using international strategies and principles and supported by action plans. The research question of the study was determined as follows: “Which approach should be prepared the national strategy for public library in Turkey”. Depending on this research question, the hypothesis was created in the form that “a national strategy for public library in Turkey should be prepared taking into account the information society parameters, international approaches and practices and conditions in Turkey”. Description method was used in the research and semi structured interview was conducted as data collection technique. In the scope of the research, 35 experts, practitioners, managers and academicians who were identified as stakeholders associated with public libraries were interviewed between September and December 2018. The interviewees answered 13 questions related to the drafting process of a national public library strategy. Answers were recorded. The records were later deciphered and transferred to Microsoft Word. Coding was used to analyze the data. The focus points in the opinions were coded and tabulated and evaluated on the basis of categories. As a result, It is understood that a national strategy is needed on public library in Turkey. A national public library strategy should be prepared to manage public libraries in a planned manner, to use resources efficiently, to ensure that libraries develop simultaneously with each other, to increase the awareness of both citizens and senior decision makers and to provide tips to top managers about processes and goals. In the recommendations section, apart from general recommendations, “A proposal of National Public Library Strategy Development and Implementation Model of Turkey was presented.

Özet

Bu çalışma, Türkiye’de halk kütüphaneleri için oluşturulacak ulusal bir stratejinin hazırlık sürecine odaklanmıştır. Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de bilgi toplumuna geçiş sürecinde halk kütüphaneleri hizmetlerini ve yapısal bileşenlerini gözden geçirmek zorunda kalmaktadır. Bu yeni durum halk kütüphaneleri konusunun stratejik bir yaklaşımla ele alınmasını ve Türkiye için bir ulusal halk kütüphanesi stratejisi oluşturulmasını zorunlu hale getirmiştir. Bu araştırmanın amacı; Türkiye’nin koşullarını dikkate alan, bilgi toplumunun parametrelerine uygun amaç ve hedefler doğrultusunda geliştirilen, uluslararası strateji ve ilkelerden yararlanılarak oluşturulan ve eylem planları ile desteklenen bir ulusal halk kütüphanesi stratejisi geliştirme sürecine ilişkin bir model oluşturabilmektir. Çalışmanın araştırma sorusu da şu şekilde belirlenmiştir: Türkiye’de ulusal halk kütüphanesi stratejisi nasıl bir yaklaşımla hazırlanmalıdır? Bu araştırma sorusuna bağlı olarak, araştırmanın hipotezi, ‘Türkiye’de ulusal bir halk kütüphanesi stratejisi bilgi toplumu parametrelerini, uluslararası yaklaşım ve uygulamaları ve Türkiye’nin koşullarını dikkate alarak hazırlanmalıdır.” biçiminde oluşturulmuştur. Araştırmada betimleme yöntemi kullanılmış olup, veri toplama tekniği olarak yarı yapılandırılmış görüşme gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında Eylül-Aralık 2018 tarihleri arasında, halk kütüphaneleri ile ilişkili, paydaş olarak tanımlanan 35 uzman, uygulamacı, yönetici ve akademisyen ile görüşülmüştür. Görüşmeciler bir ulusal halk kütüphanesi stratejisinin hazırlık süreciyle ilişkili 13 soruyu yanıtlamışlardır. Yanıtlar sesli olarak kaydedilmiştir. Kayıtlar daha sonrasında deşifre edilerek Microsoft Word ortamına aktarılmıştır. Verileri analiz etmek için kodlama yapılmıştır. Görüşlerde yoğunlaşılan noktalar kodlanarak tablolaştırılmış ve kategoriler temelinde değerlendirilmiştir. Sonuç olarak Türkiye’de halk kütüphaneleri konusunda ulusal çapta bir stratejiye gereksinim olduğu anlaşılmıştır. Halk kütüphanelerini planlı bir biçimde yönetebilmek, kaynakları verimli kullanmak, kütüphanelerin birbirleriyle eş zamanlı olarak gelişmesini sağlayabilmek, ayrıca hem halkın hem de üst düzey karar alıcılar üzerinde farkındalık yaratmak ve üst yöneticilere süreçler ve hedefler konusunda ipuçları sunmak üzere ulusal halk kütüphanesi stratejisi hazırlanmalıdır. Çalışmanın öneriler bölümünde genel öneriler dışında, Türkiye Ulusal Halk Kütüphanesi Stratejisi Geliştirme ve Uygulama Modeli Önerisi adlı bir öneri sunulmuştur.