Looking at the Black Sea from the Caucasus

Abstract

What kind of an approach do the republics of South Caucasus adopt vis-àvis the Wider Black Sea strategy? Initially, it must be pointed out that on the agenda of these republics this is not an item which is discussed comprehensively or in detail. This is mainly due to the small size of these countries and the fact that they constitute the “passive” dimension of the strategy at hand.Democratization, resolution of frozen conflicts, integration with Euroatlantic institutions, reduction of Russian influence, energy security and expansion of NATO’s Active Endeavor operations into the Black Sea form the basic elements of the Wider Black Sea Region strategy. Through an analysis of these elements we can shed light on these countries’ approaches towards this strategy. Georgia, which follows a pro-Western policy, supports all elements of this strategy whereas Armenia, Russia’s sole ally in the Caucasus, approaches this issue from Moscow’s perspective. On the other hand, Armenia opposes the strategy. In line with the general decline of Moscow’s influence in the Caucasus, there has been a certain change in Armenia’s relations with the West in recent years, but this change has not yet reached the level where it would bring about conclusive results. Meanwhile, Azerbaijan maintains a balanced stance vis-à-vis the aforementioned elements of the Wider Black Sea Region strategy. Roughly speaking, eager to further develop its relations with the West, the Baku Government unconditionally supports certain elements of the strategy including energy security and the resolution of frozen conflicts – while adopting a more cautious approach on issues such as democratization, NATO membership or reduction of Russian influence. Baku is cautious mainly due to its geographical location as a country sandwiched between Russia and Iran, and because of the Western countries pro-Armenian stance regarding the Azerbaijani territories that remain under Armenian occupation.

Özet

Güney Kafkasya cumhuriyetlerinin Geniş Karadeniz stratejisine yaklaşımları nedir? Öncelikle belirtilmesi gereken husus söz konusu stratejinin Güney Kafkasya cumhuriyetlerinin gündeminde ayrıntılı ve bütüncül bir biçimde tartışılmadığıdır. Kafkasya cumhuriyetlerinin hem küçük devletler olmaları hem de stratejinin edilgen yönünü oluşturmaları bunda belirleyici olmuştur. Demokratikleşme, dondurulmuş çatışmaların çözümü, Avro-Atlantik kurumlarıyla bütünleşme, Rusya’nın etkinliğinin azaltılması, enerji güvenliğinin sağlanması, deniz güvenliğinin sağlanması ve NATO’nun Etkin Çaba operasyonlarının Karadeniz’e genişletilmesi, Geniş Karadeniz stratejisinin belli başlı unsurlarını oluşturmaktadır. Bu unsurlardan hareketle söz konusu cumhuriyetlerin yaklaşımları aydınlatılabilir. Batı yanlısı bir dış politika izleyen Gürcistan, söz konusu stratejinin bütün unsurlarını desteklemektedir. Buna karşın Rusya’nın Kafkasya’daki tek müttefiki Ermenistan ise meseleye Moskova perspektifinden yaklaşmakta ve dolayısıyla karşı çıkmaktadır. Bununla birlikte, son yıllarda Moskova’nın Kafkasya’daki nüfuzunun azalmasına paralel olarak Ermenistan’ın Batı ile ilişkilerinde değişme gözlemlenmektedir. Ancak, henüz bu değişiklik sonuç doğuracak düzeye ulaşmamıştır. Azerbaycan ise Geniş Karadeniz stratejisinin unsurlarına karşı dengeli bir tutum içindedir. Ana hatlarıyla Batı ile ilişkilerini geliştirmeye çalışan Bakü yönetimi söz konusu stratejinin enerji güvenliği, dondurulmuş çatışmaların çözümü gibi bazı unsurlarına koşulsuz destek vermektedir. Buna karşılık demokratikleşme, NATO üyeliği, Rusya’nın etkinliğinin azaltılması gibi politikalarda ise ihtiyatlı bir yaklaşım sergilemektedir. Bakü’yü ihtiyatlı yaklaşıma iten nedenler, Rusya ve İran arasındaki sıkışmış coğrafi konumu ve Batılı ülkelerin Azerbaycan’ın işgal edilmiş toprakları konusunda Ermeni yanlısı bir tutum izlemeleridir.