Journals / Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi / 2012 / Cilt: 0 - Sayı: 47

The analysis of Tebrizli Şems’s Ferace with the empaty

Tebrizli Şems’in feracesinin özdeşleyim kuramına göre incelenmesi

Pages
189–196
DOI
—

Abstract

In this writing, the effect of the Empathy theory, which is usually used in poet study, on relationship between men and the object has been studied. Empathy theory, developed by Volkelt and Th. Lipps, studies the bond men has establish with objects.The basis of identi- fication theory is formed by the reflection of subject psychology on objects. Tebrizli Şems to whom we relate this theory was born in Tebriz in 1185 and died in Konya in 1247. His real name is Muhammed Bin Ali.Şems lived in asceticism and abandoned the pleasures of the world. Şems, one of the most prominent figures of Tasavvuf, wore ferace which has different usages. Ferace is a dress worn by both men and women.The dress Şems wore was of the type that Mevlevi dervishes wore. Şems had his ferace on him even when he was about to die.The identification of Tebrizli Şems with his only dress ferace in his life is studied with the theory of Empathy. The reflection of men’s soul on objects and givingmeanings to it is inevitable.Tebrizli Şems alsoreflected his soul on an object, his only pro- perty ferace.The bond established between the object and the subject makes it possible to give meaning to the object. Şems’ philosophyof life is in accordance with his ferace withwhich he is identified.

Özet

Bu yazıda, özellikle şiir incelemede sıklıklakullanılan Einfuhlung (özdeşleyim) kuramınıninsan-nesne ilişkisindeki etkisi üzerinde durulmuştur. Volkelt ve Th.Lipps tarafından geliştirilen Einfuhlung kuramı insanın nesneyle kurduğu bağı inceler. Özdeşleyim kuramının esasını, süjenin psikolojisinin objeye yansıması oluşturur. Bu kuramla bağdaştırdığımızTebrizli Şems, 1185 yılında Tebriz’de doğmuş,1247 yılında Konya’da ölmüştür. Asıl adı Muhammed bin Ali’dir. Şems, hayatını zühd anlayışını esas alarak yaşamış, dünya malında kendini uzak tutmaya çalışmıştır. Tasavvuf ilminin önemli isimlerinden olan Şems’ingiydiği ferace farklı kullanım türlerine sahiptir.Ferace, hem bayanların hem de erkekleringiydiği bir kıyafettir. Şems’in giydiği kıyafetMevlevi dervişlerinin giydiği türdendir. Şems,son nefesini verirken bile üzerinde feracesivardır. Tebrizli Şems’in yaşamı boyunca tek kıyafeti olan feracesiyle özdeşleşmesi Einfuhlung kuramıyla incelenmiştir. İnsanların ruh dünyasının objeye yansıması ona anlamlar yüklemesi kaçınılmazdır. Tebrizli Şems de ruh dünyasını objeye yani hayattaki tek mülkü olan feracesine yansıtmıştır. Obje-suje arasında kurulan bağ ile objeye istenilen anlamyüklenebilir. Şems’in hayat felsefesi onunla özdeşleşen feracesiyle örtüşmektedir.