Journals / Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi / 2013 / Cilt: 0 - Sayı: 50
The Subsistence Politics of One Party Governments in Turkey During the Years of World War II
- Pages
- 269–288
- DOI
- —
Abstract
In the beginning of Republic, Turkey wasdependent on foreign countries in terms of food.By means of rise in the production, Turkeybegan to export cereals in the end of 19305.Turkey, which had to feed huge army in theyears of World War 2, suffered decrease incereals production because of bread shortage. Theshortage of food forced the government of RefikSaydam to take strict measures. In this period,government expropriated all the cereals by theprice which itself determined. Compulsoryconsumer products were included in pricecontrol. The Government of Saydam regulatedbread ration card.The Government of Saracoğlu, which came towork in the second half of 1942, canceled pricecontrol on large scale. So the prices (especiallyfood prices) raised unusually. The Government ofSaraçoğlu forced the producers to sell portionof their products to state by the price determinedby the government. In the period of Saracoğlu,agricultural products were taxed as %10.Nevertheless, all these measures couldn't solve theproblem of subsistence crisis. In the years ofsubsistence scarcity and expensiveness, the peoplewho went through the wringer were laborers, thepoor and Villagers who had small business.
Özet
Cumhuriyetin ilk dönemlerinde Türkiyegıda maddeleri açısından dışa bağımlıydı.Gerçekleşen üretim artışı sayesinde I930'luyılların sonlarında hububat ihraç eder hâlegeldi. II. Dünya Savaşı yıllarında büyük birorduyu beslemek zorunda olan ülke, dahaçok emek kıtlığı nedeniyle hububatüretiminde ciddi düşüşler yaşadı. Gıdamaddelerinde yaşanan kıtlık Refik Saydamhükümetinin sıkı önlemler almasına yol açtı.Hükümet bu dönemde hububatın tamamınabelirlediği fiyattan el koydu. Birçok zorunlutüketim malı fiyat denetimi kapsamına alındı.Saydam hükümeti ekmeği karneye bağladı.1942 yılının ikinci yarısında iş başınagelen Saracoğlu hükümeti fiyat denetiminibüyük ölçüde kaldırdı. Bunun sonucundaözellikle gıda maddeleri fiyatları görülmedikbir biçimde arttı.hububatın belli birsaptadığı fiyattan devlete satma zorunluluğugetirdi. Yine Saracoğlu döneminde tarımürünlerine yüzde on oranında bir vergikoyuldu. Ancak, tüm bu önlemler iaşekrizine çözüm getiremedi. İaşe kıtlığı vehayat pahalılığı yıllarında en çok sıkıntı Saracoğlu oranını üreticiye hükümetinçekenler küçük işletme sahibi köylüler, dar gelirliler ve emekçiler oldu.