Bir Hayatı Çağdaş Bir Sergi Formuna Dönüştürmek: Harald Szeemann’ın Saplantılar Müzesi

Transforming a Life into a Contemporary Exhibition Form: Harald Szeemann’s Museum of Obsessions

Özet

Harald Szeemann, 1974’te Bern’deki apartman dairesinde, mesleğikuaförlük olan büyükbabasına ait çeşitli nesnelerden oluşan birkoleksiyonu sergilemiştir. Sergi, “Saplantılar Müzesi” ya da alt başlığıyla“Büyükbaba: Bizim Gibi Bir Öncü” adını taşımaktadır. Bu bir hayatı birsergi olarak göstermeyi amaçlayan öncü bir girişimdir. “Büyükbaba:Bizim Gibi Bir Öncü” sergisinde Szeemann, başarılı bir kuaför, perukyapımcısı ve kendi perma makinasını icat eden Macar göçmenbüyükbabası Étienne Szeemann’ın hayatına odaklanmaktadır. “Kişiseletnografi” olarak okunabilecek bu sergi ile Szeemann, kendi aileüyelerini incelemiştir. Bu sergi aracılığı ile Szeemann, bu aileye ait sıradanve gündelik nesneleri bir sanat eseri olarak sunmuş, bu nesnelerdenoluşan bir çağdaş sanat müzesi önermiştir. “Saplantılar Müzesi”, hembir düşünce havuzu ve hem de Szeemann’ın tüm sergilerini içerenbir depo niteliği taşımaktadır. Szeemann, bu projesi ile izleyicilere,kapitalizm ve sosyalizm politikaları, eşzamanlı olarak, ekonomik, sınıfsalve ötekilik politikalarını işaret eden kültürel olarak saldırgan bir sosyaleleştiri sunmaktadır. Bu araştırmanın amacı; günümüz sanatındasıklıkla kullanılan sergileme tekniklerinin yaratıcılarından olan HaraldSzeemann’ın, 1970’lerde uyguladığı sergileme modelini inceleyereksanat tarihsel referansları görünür kılmaktır.

Abstract

In 1974, Harald Szeemann exhibits a collection of various objects belonging to his grandfather, who is a hairdresser. The exhibition is called “The Museum of Obsessions” or with subhead “Grandfather: A Pioneer Like Us”. This is a pioneering attempt to show a life as an exhibition. In the exhibition “Grandfather: A Pioneer Like Us”, Szeemann focuses on the life of Étienne Szeemann, a successful hairdresser, wig maker and Hungarian immigrant grandfather who invented his own perm machine. With this exhibition, which can be read as “personalethnographic”, Szeemann examines his own family members. On the occasion of this exhibition, Szeemann presented ordinary and everyday objects belonging to this family as a work of art and proposed a contemporary art museum consisting of these objects. He presented a culturally aggressive social critique to the viewers, which simultaneously pointed to the politics of economic, class and otherness, and the policies of capitalism and socialism. The “Museum of Obsessions” is a pool of thought and a repository containing all of Szeemann’s exhibits. The purpose of this research; to make art historical references visible by examining the exhibition model applied by Harald Szeemann, one of the creators of the exhibition techniques frequently used in today’s art, in the 1970s.