Archaeobotanical Research on Istanbul’s Rural and Central Areas in the Byzantine Period

BIZANS DÖNEMI İSTANBUL’UNDA KIRSAL VE MERKEZI YERLEŞMELERDE ARKEOBOTANIK ARAŞTIRMALAR

Abstract

In the Byzantine Empire, agricultural activities were one of main element of economic, political andsocial organisation. The key social and economic elements of the period with a rigid hierarchicalstructure were organised around the use of agricultural land. Especially thousands of monasterysettlements in rural areas of Europe and Anatolia in the Middle Ages became important agriculturalproduction centers of the Byzantine Empire. Historical sources such as the Geoponika, on the otherhand, underline the importance of gardening activities in Constantinople, the capital of the empire.As known, archaeobotanical studies related to the period are limited, and historical sources aremainly used when the agricultural economy is described. This study attempts to look at the agricultural economy of Byzantine Constantinople and its hinterland. It is based on a selected numberof archaeological investigations, on archaeobotanical data from the excavations and on historicalsources. In particular, the role of rural (Küçükyalı or monastery of Satyros and Aydos Castle) andsurrounding urban settlements (Beşiktaş) in the agricultural economy of Constantinople is analysedthrough archaeobotanical studies. The data obtained indicated an agricultural activity based on basicfood products (cereals and legumes) in rural areas and on horticultural production in the surroundingurban areas of the empire

Özet

Bizans İmparatorluğu’nda tarımsal faaliyetler ekonomik, siyasi ve sosyal organizasyonun ana unsurlarından biriydi. Katı bir hiyerarşik yapıya sahip dönemin temel sosyal ve ekonomik unsurları, tarım arazisinin kullanımı etrafında örgütlenmiştir. Özellikle Orta Çağ’da Avrupa ve Anadolu’nun kırsal kesimlerinde bulunan binlerce manastır yerleşimleri, Bizans İmparatorluğu’nun önemli tarımsal üretim merkezleri haline gelmiştir. Geoponika gibi tarihi kaynaklar ise imparatorluğun başkenti Konstantinopolis’te bahçecilik faaliyetlerinin önemini vurgulamaktadır. Bilindiği gibi döneme ilişkin arkeobotanik çalışmalar sınırlıdır ve tarım ekonomisi araştırılırken ağırlıklı olarak tarihi kaynaklara referans verilmektedir. Bizans İmparatorluğu’nun başkenti Konstantinopolis ve hinterlandının tarımsal ekonomisini incelemeyi hedefleyen bu çalışmada ise, arkeolojik veriler ve tarihi kaynakların dışında, arkeobotanik analizlere başvurulmuştur. Bu kapsamda, Konstantinopolis merkezinde (Beşiktaş) ve hinterlandında yer alan kırsal (Küçükyalı veya Satyros Manastırı ve Aydos Kalesi) yerleşmelerinin tarımsal ekonomisi arkeobotanik araştırmalarla incelenmiştir. Elde edilen veriler, kırsal alanlarda temel gıda ürünlerine (tahıllar ve baklagiller) ve imparatorluğun çevresindeki kentsel alanlarda bahçecilik üretimine dayalı bir tarımsal faaliyet olduğunu ortaya koymuştur.