APOLLON-ARTEMIS IN ILIAD AND ODESA OF HOMEROS

Abstract

Literary works, especially epics, are written factors that provide the transfer of culture from genera tion into generation. Epics are oral or written products describing the pains, grieves, joys, wars,heroisms and achievements of societies. Homeros has a very important place in the expression ofheroic epics in Greek history. As a product of oral culture, works of Homerus are known as Iliadand Odysseia. The Iliad epic describes the events of the Trojan war between the Achaeans and theTrojans. Odysseia is about the adventures of Odysseus, an Achaean hero returning from the Trojanwar. The gods in Olympos have been a party to the Trojan war described in the Iliad. While personswho support Akha is Hera, Athena, Hermes and Hephaistos, persons who support Trojans is Zeus,Leto (wife of Zeus), Ares and Apollon (son of Zeus), Arthemis and Aphrodite (daughter of Zeus).Among these gods, we see Apollon with her titles in many episodes in both epics. As well as Apollo,the name of his twin brother Artemis is also mentioned in epics. Apollo and Artemis are twins andApollon and Artemis are childrens of Leto (Titan daughter) of Zeus who represent night. In Iliad ofHomeros, Apollon has an interest in Anatolia and for this reason he is a god who hold Trojans. Inthe Iliad, we see god Apollon with Phoibos (Φοίβος, Φοίβω) title mostly. In Odysseia, he has beenmentioned to with this title in two places. The Greeks giving name additionally Phoibos to state theessence of the god. Phoibos, which means bright, appears as an important title of Apollon. In theIliad, It is understood that Phoibos Apollo, the God of Light and Sun, is an Anatolian origin god.Apollo has two great feature: archery and medicine. In the Iliad, Apollon appears with the adjectiveSmintheus alongside Phoibos too. In the text of Homer, which is the oldest source that declared thatthere was a god named Apollo in the Ancient Age, the god is take part in the title of Smintheusand with his Anatolian character; this situation clearly exposes origin and importance of the Apollocult in the region and therefore in Anatolia. In the Iliad and Odysseia, the name of Artemis is notmentioned as much as Apollon. In both epics, hunting and archery characteristics of the goddess isat the forefront too. Also, her beauty and virginity are stated in the verses too.

Özet

Edebi ürünler özellikle destanlar kültürün nesilden nesile aktarılmasını sağlayan yazılı unsurlardır. Destanlar, toplumların acılarını, kederlerini, sevinçlerini, savaşlarını, yaşadıkları kahramanlıkları ve başarılarını anlatan sözlü ya da yazılı ürünlerdir. Homeros (Ὅμηρος), Yunan tarihindeki kahramanlık destanlarının anlatımında oldukça önemli bir yere sahiptir. Sözlü kültürün ürünü olarak Homeros’un verdiği eserler Iliada (Ἰλιάς [Iliás]) ve Odysseia (Ὀδύσσεια [Odusseia]), adıyla bilinir. Iliada destanı, Akhalar ile Troialılar arasında geçen Troia Savaşı’ndaki olayları anlatmaktadır. Odysseia ise, Troia Savaşı’ndan dönen Akhalı bir kahramanın, Odysseus’un maceralarını konu edinmektedir. Olympos’taki tanrılar, Iliada’da anlatılan Troia Savaşı’na taraf olmuş durumdadırlar. Akha tarafını tutanlar Hera, Athena, Hermes ve Hephaistos, Poseidon iken Troialıların tarafını tutanlar Zeus, karısı Leto, oğlu Ares ve Apollon, kızı Artemis ve Aphrodite’dir. Bu tanrı(ça)lar arasında her iki destanda da sıfatları ile birlikte Apollon’u pek çok bölümde görmekteyiz. Apollon’un yanı sıra ikiz kardeşi Artemis’in ismi de destanlarda geçmektedir. Apollon ve Artemis ikizdirler ve Zeus’un geceyi temsil eden titan kızı Leto’dan doğma çocuklarıdırlar. Homeros’un Iliada’sında Apollon, Anadolu ile ilgisi yüzünden Troialıları tutan bir tanrıdır. Iliada’daki dizelerde tanrı Apollon’u en fazla Phoibos (Φοίβος, Φοίβω) sıfatı ile görmekteyiz. Odysseia’da ise iki yerde bu sıfat ile anılmıştır. Yunanlılar tanrının özünü belirtmek için Phoibos ek adını takmışlardır. “Parlak” anlamına gelen Phoibos, Apollon’un önemli bir sıfatı olarak karşımıza çıkar. Işık ve Güneş Tanrısı Phoibos Apollon’un, Anadolu kaynaklı bir tanrı olduğu Iliada’da anlaşılır. Apollon’un iki büyük niteliği vardır: Okçuluk ve hekimlik. Iliada’da Phoibos sıfatı yanında Apollon Smintheus sıfatı ile de karşımıza çıkar. Antikçağ’da Apollon adında bir tanrı olduğunu bildiren en eski kaynak olan Homeros’un metninde, tanrının Smintheus sıfatıyla ve Anadolu’lu karakteri ile yer alması; bölgede, dolayısıyla Anadolu’da Apollon kültünün köklülüğünü ve önemini açıkça gözler önüne serer. Iliada’da ve Odysseia’da Artemis’in ismi Apollon kadar anılmaz. Her iki destanda da tanrıçanın avcılık ve ok atan özelliği ön planda tutulmuştur. Ayrıca güzelliği ve bakire oluşu da dizelerde belirtilmiştir.