Economic analysis of aquaculture enterprises and determination of factors affecting sustainability of the sector in Turkey

Türkiye’de kültür balıkçılığı işletmelerinin ekonomik analizi ve sektörde sürdürülebilirlik üzerine etkili faktörlerin belirlenmesi

Abstract

This research was conducted to carry out technical and economic analysis of the aquaculture enterprises in Muğla as well as to determine the factors affecting sustainability in the sector. The research material is the production data of 65 enterprises from 2014-2015 years activity period. Stratified random sampling method was used for the determination of the enterprises involved in this study and the data provided by using the data collection form with face-to-face interview. The production data of the enterprises are evaluated from the technical and economical perspectives and the factors that impact the unit profit are estimated by the multiple regression model. The average fattening period (months), the rate of shrinkage and mortality (%), and the FCR (kg feed/kg fish) for Seabream and Seabass were found to be 14.43-19.05; 10.70-14.33 and 1.84-1.98 respectively, among the enterprises. The unit cost and unit profit for the fish species in question were estimated to be 4.18 US$/kg and 4.57 US$/kg, and 1.29 US$/kg and 1.07 US$/kg, respectively. According to the estimated regression model; production type, capacity utilization rate, sales price and FCR are determined to be effective on the unit profit. It was concluded that aquaculture enterprises could achieve sustainability if; i) capacity utilisation rate was optimised; ii) dependence on foreign sources of feed and raw materials was reduced; iii) producer organisations played a more active role in the market; iv) a regulatory authority body was established to balance out prices and v) export opportunities were pursued further in foreign markets.

Özet

Bu araştırma, Muğla ili kültür balıkçılığı işletmelerinin teknik ve ekonomik analizinin yanında sektörde sürdürülebilirlik üzerine etkili faktörleri tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma materyali 65 adet işletmenin 2014-2015 faaliyet dönemine ait üretim verileridir. Araştırmaya dâhil edilen işletmelerin belirlenmesinde tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılmış, veri temininde ise veri temin formundan (yüz yüze görüşülerek) yararlanılmıştır. İşletmelere ait üretim verileri teknik ve ekonomik yönden değerlendirilmiş, birim kara etkili faktörler çoklu regresyon modeli ile tahmin edilmiştir. Tüm işletmelerde ortalama besi süresi (ay), fire-mortalite oranı (%) ve yemden yararlanma oranı (kg yem/kg balık) çipura ve levrek için sırasıyla; 14.43-19.05; 10.70-14.33 ve 1.84-1.98 tespit edilmiştir. Söz konusu türlerde birim maliyet ve kâr sırasıyla 4.18-4.57 US$/kg ve 1.29-1.07 US$/kg hesaplanmıştır. Tahmini regresyon modeline göre; üretim tipi, kapasite kullanım oranı, satış fiyatı ve yemden yararlanma oranının birim kâr üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak; i) işletmelerde kapasite kullanım oranlarının optimize edilmesi, ii) yem hammaddelerinin temininde dışa bağımlılığın azaltılması, iii) üretici örgütlerinin piyasada fiyat oluşumunda etkili olabilmesi, iv) iç pazarda fiyatların regülasyonunu sağlayan etkin bir yapının kurulması, v) dış pazarda ise ihracat olanaklarının geliştirilmesi ile işletmelerin sürdürülebilir ekonomik bir yapıya ulaşabileceği tespit edilmiştir.