BM Genel Sekreteri'nin Uyuşmazlıkların Barışçı Çözümündeki Rolü: İkilemleri Aşmak

The un Secretary-General's Role in Peaceful Settlement of Disputes: Overcoming Dilemmas

Abstract

The UN Secretary-General's role is indispensable in international dispute seulement. Yet, to function effectively, helshe must overcome the dilemmas posed by the gap between the UN system, which is mainly based on the consent of States, and the needs of the international community, which demand an efficient and integrated approach. The Secretary-General's powers are sufficient for developing creative practices, but hislher performance is closely linked to cooperative stance of the parties and of the UN Security CounciL. The UN practice in both entetlng the peace process and the implementation phase of that process demonstrates the same fact. The Secretary-General must act flexible enough to initiate UN involvement in case of a dispute but helshe has to stay within the limits outlined by the representative organs. To perform successfully during the implementation process, the Secretary-General must bring together four conditions: consent of the parties, support of the international community, backing of the Security Council and providing coordination among these three factors to help combine legitirnacy with efficiency.

Özet

BM Genel Sekreteri, uluslararası uyuşmazlıklann barışçı yöntemlerle çözümünde vazgeçilmez bir rol üstlenmektedir. Ancak, başarılı olabilmesi için Genel Sekreter'in karşılaştığı temel ikilemi aşması gerekmektedir. Bu ikilem, BM sisteminin ilke olarak devletlerin egemenliğine dayalı işlemesine karşın; uluslararası toplumun etkin ve bütünleştirici bir yaklaşıma gereksinim duymasından kaynaklanmaktadır. Genel Sekreter' in yetkileri yaratıcı uygulamalar geliştirmesi için yeterli olmakla birlikte, uygulamanın başansı uyuşmazlık taraflarının ve BM Güvenlik Konseyi'nin desteğine bağlıdır. Genel Sekreter, barışçı çözüm amacıyla girişimde bulunurken yeterince esnek hareket etme gereksinimi duymasına karşın, örgütün siyasi organlarının çizmiş olduğu hukuksal çerçevenin içinde kalmak durumundadır. Barışın kalıcı kılınması dört koşulun biraraya getirilmesine bağlıdır: Tarafların barış sürecine bağlılığı, uluslararası toplumun desteği, Güvenlik Konseyi'nin desteği ve barış sürecinin her aşamasında bu üç unsur arasında eşgüdümün sağlanması. Bu şekilde, her devletin kendi çıkan doğrultusundaki rızasının esas alınrnasıyla işleyen barışçı çözüm mekanizmasının daha etkin çalışması sağlanabilecektir. Diğer bir deyişle, yasallık ile etkinlik biraraya getirilerek Genel Sekreter'in karşılaştığı ikilemleri aşması mümkün olabilecektir.