İdrar Yolu Enfeksiyonlarının Ampirik Tedavisinde İlk Seçenek Antibiyotikler Neler Olmalı ?

Which Antibiotics Should be the First Choice for Empiric Therapy of Urinary Tract Infections ?

Nevreste ÇELİKBİLEK, Birsen ÖZDEM, Fisun KIRCA, Ayşegül GÖZALAN, Ziya Cibali AÇIKGÖZ, Sibel AYDOĞAN

Abstract

Objectives: The aims of the study were to investigate the distribution and the antibiotic resistance profiles of the microorganisms isolated from outpatients with lower urinary tract infection (UTI) during 2011-2012 period and to determine the most appropriate empirical therapy choices. Materials and Methods: Culture and susceptibility test results of 14.096 urine samples sent from outpatient clinics with presumptive lower UTI diagnosis in the last year were reviewed. Excluding the duplications, totally 2005 isolates were evaluated. Culture and identification tests were done by conventional/semi-automatic and automatic methods. Antibiotic susceptibility tests were performed by Kirby-Bauer disc diffusion method according to the recommendations of CLSI (Clinical Laboratory Standarts Institute). Results: Enterobacteriaceae spp. were isolated from 82.3% of the urine samples; 1287 (64.2%) Escherichia coli and 238 (11.9%) Klebsiella pneumoniae.67 (3.3%) Pseudomonas aeruginosa was cultivated. Totally 12.9% of the samples yielded Gram-positive bacteria including 55 (2.8%) meticillin resistant coagulase negative staphylococci, 55 (2.8%) Enterococcus faecalis and 49 (2.4%) Streptococcus agalactiae. The extended spectrum beta-lactamase (ESBL) prevalence was 23.2% in E.coli and 25.4% in K.pneumoniae. Among oral antibiotics tested, nitrofurantoin (NF) had the lowest resistance rates for both Gram-positive and Gram-negative isolates with 2.7% and 12.1%, respectively. Ampicillin for Grampositives and Cefuroxim for Gram-negatives were other oral drugs with the lowest resistance rates with 6.3% and 25.9%, respectively. Conclusion: NF appears as the most effective oral drug for adult outpatients with UTI. Cefuroxim can be considered as the second effective choice because ampicillin-sensitive Gram-positive isolates (except Enterococcus spp) would also be sensitive to it. NF and trimethoprim-sulfamethoxazole (TMP-SMX) is suggested as first or second choice in UTI treatment in antimicrobial therapy guidelines like Sanford and IDSA. However, TMP-SMX resistance was found 35% in our population; consequently it is not a suitable option for our patients.

Özet

Amaç: Çalışmamızın amaçları, 2011-2012 tarihleri arasında, alt üriner sistem enfeksiyonu (ÜSE) tanılı poliklinik hastalarından izole edilen mikroorganizmaların dağılımı, antibiyotik direnç profillerinin araştırılması ve uygun ampirik tedavi seçeneklerinin belirlenmesidir. Materyal ve Metot: 2011-2012 tarihleri arasında, hastanemiz polikliniklerinden alt ÜSE ön tanısı ile gönderilen 14096 idrar örneğinin kültür / antibiyogram sonuçları retrospektif olarak değerlendirildi. Tekrarlayan üremeler hariç tutularak toplam 2005 örnekteki üremeler değerlendirmeye alındı. Kültür ve identifikasyon testleri konvansiyonel/yarı otomatik ve otomatik yöntemlerle yapıldı. Antibiyotik duyarlılık testleri CLSI (Clinical Laboratory Standarts Institute) önerileri doğrultusunda Kirby-Bauer disk difüzyon yöntemiyle gerçekleştirildi. Bulgular: Örneklerin %83,7'sinde Enterobacteriaceae üyeleri üredi. Bunların 1287'si (%64,2) E.coli; 238'i (%11,9) K.pneumoniae idi. Toplam 67 (%3,3) örnekte P.aeruginosa üredi. Gram-pozitif üremelerin oranı; 55'i (%2,7) metisiline dirençli koagülaz negatif stafiolokok, 55'i (%2,7) E.faecalis, 49'u (%2,4) S.agalactia v.b. olmak üzere %12,86 idi. Genişlemiş spektrumlu beta laktamaz prevalansı E.coli izolatlarında %23,2; K.pneumonia izolatlarında %25,4 olarak belirlendi. Gerek Gram-pozitif, gerekse Gram-negatif izolatlarda, oral kullanımı olan antimikrobikler içinde nitrofurantoin (NF) en düşük direnç oranına sahipti (sırasıyla %2,7 ve %12,1). Öte yandan Gram-pozitif bakteriler için ampisilin (%6,3), Gram-negatif bakteriler için ise sefuroksim (%25,9) en düşük direnç oranlarına sahip diğer oral tedavi seçenekleri olarak belirlendi. Sonuç: Yetişkin yaş grubundaki poliklinik hastalarımızın alt ÜSE enfeksiyonlarında NF en geniş antibakteriyel etki spektrumuna sahip oral ilaç olarak öne çıkmaktadır. Ampisiline duyarlı Gram-pozitif izolatların (Enterokokspp. hariç) sefuroksime de duyarlı olacağı düşünülürse, ikinci en geniş spektrumlu oral ilacın sefuroksim olduğu söylenebilir. Sanford, IDSA v.b. tedavi kılavuzlarında NF, trimetoprim sulfametoksazol (TMP-SXT), ilk veya ikinci tedavi seçeneği olarak önerilmekle birlikte çalışmamızda bu oran %35 düzeyinde bulunduğu için TMP-SXT, hasta grubumuz için uygun bir tedavi seçeneği gibi görünmemektedir.