Fransa'daki mali krizin Anayasal sonuçları

Özet

Mali krizlerin Anayasa hukuku üzerindeki etkisi Fransa’da yeni değildir. Tarih, kriz dönemlerinin temel metinlerdeki hükümleri değişik- liğe götürdüğünü göstermektedir ki bunlardan en önemlisi Eski Rejimin sonunda meydana gelen mali krizin siyasal ve hukuksal sonucu olan 26 Ağustos 1789 tarihli İnsan ve Yurttaş Hakları Beyannamesi’dir. Bununla birlikte Anayasa hukuku ile Kamu maliyesi disiplinlerinin kavşağında duran güncel kriz 2008’den önce başlayan bütün bu geniş reformları açıklamıyor. Kamu harcamalarına olabildiğince hâkimiyet iradesi bu şekilde “Fransa’nın yeni mali anayasası” sayılan 1 Ağustos 2001 tarihli Mali kanunlara ilişkin organik kanun ile krizden birkaç ay önce yapılan 2008 anayasal değişikliğinden çıkmaktadır. Ancak, bu son krizden kay- naklanan artan dengesiz kamu harcamalarındaki bozukluk karşısında, anayasal bir “altın kural”ın düzenlenmesine ilişkin tartışma bir önceki hükümetin arzusuyla ertelenmiştir; Alman anayasal hükmü dikkate alın- dığında ise bu kamu gelir ve harcamaları dengesinin sağlanması hedef- lenmektedir. Ancak bu iyiniyetlerin bir etkisi olmadı. Anayasal metinde olsun, Anayasa Konseyi’nin içtihatlarında olsun, krizin etkisi paradoksal bir biçimde hâla zayıftır.