Journals / Anadolu ve Balkan Araştırmaları Dergisi / 2021 / Cilt: 4 - Sayı: 8
IN PURSUIT OF DEDEBALI COMMUNITY III: DEDEBALI COMMUNITY IN THE BALKANS AND DEDEBALI VILLAGE OF TIRNOVA DISTRICT
- Pages
- 173–295
- DOI
- —
Abstract
The Dedebalı community, which is understood to be among the Kirman/Germiyanids, who are thought to have left the land of the Kirman Seljuks and immigrated to Eastern Anatolia due to the Mongol oppression, together with Jalal ad-Din Khwarezm Shah, and Dedebalı, whom was probably this community named after, constituted our research topic. It is highly probable that Sheikh Dedebalı, son of Sheikh Mustafa of Kirman/German/Germiyan, who was mentioned as zawiya’s sheikh in Germiyanoğlu Yakup Bey’s foundation of Hajim Sultan Zawiya dated 1321, was associated with this community. It can be said that the people of Dedebalı, whose traces are found in Kars-ı Maraş, Sivas, Niğde, Uşak, Manisa, Kütahya-Bursa in Anatolia, Thessalonike, Ahyolu, Hrazgrad (Hezargrad/Razgrad?), Pravişte and Tirnova in the Balkans, spread towards the Balkans in accordance with Ottoman exile and settlement policies since Germiyan principality came under Ottoman domination. Our study on the Dedebalı community is planned in three parts. We have already published our papers on the first two of these, namely “Dedebalılar Village of Uşak District” and “Dedebalı Zawiyah and Dedebalı Village of Harmancık District”. In the last of this series, some evaluations will be made about the traces of the Dedebalı community in the Balkans and Dedebalı community/village of Tirnova District.
Özet
Moğol baskısı sebebiyle Celâleddin Harezmşah ile birlikte Kirman Selçukluları ülkesinden ayrılıp Doğu Anadolu’ya geldikleri düşünülen Harezm Türklerinin bir kısmını oluşturan Kirmanlılar/Germiyanlılar arasında bulundukları anlaşılan Dedebalı cemaati ve muhtemelen bu cemaate adını veren Dedebalı, araştırma konumuzu teşkil etmiştir. Germiyanoğlu Yakup Bey’in 1321 tarihli Hacım Sultan Zaviyesi vakfiyesinde zaviye şeyhi olarak adı geçen Kirman/German/Germiyan Şeyhi Şeyh Mustafa oğlu Şeyh Dedebalı’nın bu cemaatle ilişkili olması kuvvetle muhtemeldir. Anadolu’da Kars-ı Maraş , Sivas, Niğde, Uşak, Manisa, Kütahya-Bursa, Balkanlarda ise Selanik, Ahyolu, Hrazgrad (Hezargrad/Razgrad?), Pravişte ve Tırnova taraflarında izlerine rastlanılan Dedebalıların, Germiyan beyliğinin Osmanlı hâkimiyetine girmesinden itibaren Osmanlı sürgün ve iskân politikaları gereğince Balkanlara doğru yayıldıkları söylenebilir. Dedebalı cemaati ile ilgili çalışmalarımız üç bölüm halinde tasarlanmıştır. Bunlardan ilk ikisini yani “Uşak kazası Dedebalılar karyesi” ile “Harmancık kazası Dedebalı karyesi ve zaviyesi” ile ilgili makalelerimizi yayınlamış idik. Çalışma serisinin sonuncusunda Dedebalıların Balkanlardaki izleri ve Tırnova kazası Dedebalı cemaati/karyesi konusunda bazı değerlendirmeler yapılmaya çalışılacaktır.