SCHEDEL'İN DÜNYA TARİHİ/NÜRNBERG KRONİĞİ'NDE (LIBER CHRONICARUM) KONSTANTİNOPOLİS TASVİRLERİ

Özet

Konstantinopolis ya da İstanbul yüzyıllar boyunca pek çok seyyahın ve ressamın eserine konu olmuştur. Özellikle 15. yüzyılın ilk yarısından itibaren, Konstantinopolis tasvirlerinin, kentte ayakta kalan yapıların varlığını kanıtlamak ve kentin gelişim sürecini takip edebilme açısından önemini burada vurgulamak gerekir. Bu çalışmada 15. yüzyılın sonlarında Hartmann Schedel tarafından Latince olarak Nürnberg'de kaleme alınan "Dünya Tarihi" (lat. Liber Chronicarum) ya da "Nürnberg Kroniği" olarak bilinen eserde bulunan, kuşbakışıyla tasvir edilmiş Konstantinopolis panoramaları incelenmektedir. Eserde 643 farklı ahşap baskı kalıbı ile yapılmış 1804 tasvir yer alır. Folyo 129verso-130recto, 249recto, 257recto ve 274recto üzerinde Konstantinopolis panoramaları vardır. Folyo 129verso-130recto, 249recto ve 274recto'da yer alan tasvirler aynı baskı kalıbıyla yapılmıştır. Bu folyolar üzerindeki tasvirde tarihi yarımada ile Pera'nın bir kısmını, Propontis Denizi'ni, kenti çevreleyen kara ve deniz surlarını, sütunları, Hagia Sophia Kilisesi ve bazı yapıları ayırdetmek mümkündür. Folyo 257recto üzerindeki tasvir ise farklı bir kalıp yardımıyla elde edilmiştir. Tasvir tarihi yarımadanın doğu bölümünü, Hagia Sophia Kilisesi ve belli başlı yapıları içerir. Bu çalışmanın amacı Nürnberg Kroniği'nde yer alan tasvirleri çözümlemek ve 15. yüzyılın başlarında Cristoforo Buondelmonti'nin birkaç eserinde yer alan Konstantinopolis tasvirleri ile karşılaştırmalı bir değerlendirme sunmaktır.