Ultrastructural changes in the liliequist membrane in the hydrocephalic process and its implications for the endoscopic third ventriculostomy procedure

Özet

AMAÇ: Endoskopik üçüncü ventrikülostomi (ETV) işleminde Liliequist membranının (LM) açılması, ETV başarısı açısından kritik öneme sahiptir. LM’nın özellikle uzun süreli hidrosefali olgularında, yeni gelişen hidrosefali olgularına kıyasla daha dirençli ve kalın yapıda oluşu dikkat çekicidir. Yazıda farklı hidrosefali süreçlerinde gözlenen bu yapısal farklılığın histolojik düzeyde incelenmesi amaçlanmıştır. YÖNTEM ve GEREÇ: ETV uygulanan 11 olguda LM açılması sırasında elde edilmiş olan membran parçaları transmisyon elektron mikroskopisinde incelenmiştir. Olguların altı tanesinde “uzun süreli hidrosefali”, beşinde ise “yeni başlangıçlı hidrosefali” sözkonusu olup, hiçbirinde geçirilmiş enfeksiyon veya kanama öyküsü yoktu. BULGULAR: Uzun süreçli hidrosefalinin sözkonusu olduğu olgulardan alınan dokularda fibroblast morfolojisi sergileyen hücrelerin arasında düzenli ve yoğun demetler halinde tip I kollajenin varlığı dikkat çekti. Kollajen demetleri arasındaki hücrelerin sık desmozomlar ve gap junctionlar aracılığıyla bağlantılı oldukları görüldü. Yeni başlangıçlı hidrosefali olgularına ait örneklerde ise hücrelerin uzun sitoplazmik uzantılara sahip oldukları ve seyrek desmozomlar aracılığıyla bağlantılı olmalarının yanısıra aralarında nadiren seyrek tip I kollajen lifleri bulunduğu dikkat çekti. SONUÇ: Bu bulgular, LM’nın hidrosefalinin süresine bağlı olarak fibrozitesinin artması yönünde bir yapısal değişiklik içerisine girdiğini düşündürmektedir. Mevcut veriler, uzun süreçli hidrosefalisi olan olgularda ETV işlemi sırasında karşılaşılan dirençli ve kalın LM natürünü açıklamada yardımcı olabilir.