Akut Pankreatit ve Akut Tekrarlayan Pankreatit: Klinik ve Etyolojik Faktörlerin Araştırılması

Acute Pancreatitis vs. Acute Recurrent Pancreatitis: Investigation of Clinical and Etiological Factors

Ferda ÖZBAY HOŞNUT,Gülseren EVİRGEN ŞAHİN,Ayla AKCA ÇAĞLAR,Naz GÜLERAY,Derya ERDOĞAN

Abstract

Amaç: Çalışmamızda akut pankreatit (AP) ile başvuran ve tekrarlayan pakreatit ile kronik pankreatit (KP) ilerleyen hastaların etiyolojilerinin, klinik, laboratuvar ve görüntüleme bulgularının ve tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Ocak 2013-Temmuz 2020 yılları arasında başvuran, 18 yaşından küçük olan, INSPPIRE tanı kriterlerine göre akut, akut tekrarlayan ve kronik pankreatit tanısı alan çocukların verileri geriye dönük olarak taranmıştır Bulgular: Akut pankreatit tanısı ile izlenen 77 hasta mevcuttur. Akut pankreatit nedeniyle başvuran ve pankreatit atağı tekrarlamayan hastaların %35,84’ünde (19/53) altta yatan bir neden saptanmamıştır. Nedeni saptanabilenlerde en sık etken safra taşlarıdır (%15,1) (8/53). Hastaların 24’ünde (%31) pankreatit atağı tekrarlamıştır. Bu hastalarda konjenital anomaliler (9/24) ve kalıtsal hastalıklar (5/24) pankreatitin en sık nedenidir ve bu etkenler pankreatit atağının tekrarlaması açısından bir risk faktörüdür. Komplikasyon açısından gruplar arasında fark yoktur (p=0,423), ancak akut tekrarlayan grupta kronikleşme daha fazladır (p=0,003). Sonuç: Çocukluk çağında nadir görülen pankreatitlerin sıklığı; farkındalığın ve ileri görüntüleme yöntemlerinin artması ile her geçen gün artmaktadır. En büyük hasta grubunu hala idiyopatik akut pankreatit olguları oluşturmaktadır. Bu olgularda genetik ve metabolik nedenlerin araştırılması önemlidir. Tekrarlayan pankreatitler kronik pankreatit gelişimi açısından yakından takip edilmelidir.

Özet

Objective: It was aimed to evaluate the etiology, clinical, laboratory and imaging findings and treatment methods of patients who have admitted with acute pancreatitis (AP) and progressed to chronic pancreatitis (CP) with ARP (acute recurrent pancreatitis). Methods: The data of children under the age of 18 years who were admitted to our hospital between January 2013-July 2020 and were diagnosed with acute, acute recurrent or chronic pancreatitis according to INSPPIRE diagnostic criteria were evaluated retrospectively. Results: There were 77 patients who were followed-up with the diagnosis of acute pancreatitis. Pancreatitis attack did not recur in 53/77 patients and no underlying cause was found in 35.84% (19/53) of the patients. The most common factor in those whose cause could be determined was gallstones (15.1%) (8/53). The pancreatitis attack recurred in 24 (31%) of the patients. Congenital anomalies (9/24) and hereditary pancreatitis (5/24) were the most common causes of pancreatitis in these patients and these factors were a risk factor for the recurrence of pancreatitis attack. There was no difference between the groups in terms of complications (p=0.423); however, chronicity was more common in the group with ARP (p=0.003). Conclusion: Beside the pancreatitis is a rare disease in childhood, with the increase of awareness and increased accessibility to diagnostic imaging methods, more and more pancreatitis is diagnosed day by day. Idiopathic acute pancreatitis cases still constitute the largest group. If other causes are excluded in these cases, it is important to investigate congenital anomalies, genetic and metabolic etiologies.