ARNOLD JOSEPH TOYNBEE: HAYATI VE OSMANLI MODERNLEŞMESİ ÜZERİNE GÖRÜŞLERİ

Özet

Bu çalışmada İngiliz tarihçi Arnold Joseph Toynbee’nin yaşamı ve tarihsel süreç içerisinde Türkler, İslamiyet ve Osmanlı Devleti hakkındaki görüşleri üzerinde durulmuştur. Çalışmanın amacı Toynbee’nin eserlerinden ve düşüncelerinden yola çıkarak Osmanlı modernleşmesini, devletin iç dinamikleri, politikaları ve çağdaşı devletlerle olan ilişkileri bağlamında ele almaktır. Aynı zamanda, Toynbee’ye göre modernleşmenin ne anlama geldiği ve gerçekleşmesi için hangi gelişmelerin sağlanması gerektiği ifade edilmiştir. Makalede Osmanlı Devleti’nin modernleşme süreci incelenmiş ve Toynbee’ye göre başarısız olmasının sebeplerine yer verilmiştir. Batılılaşma, çağdaşlaşma ve kalkınma gibi kavramların tanımı yapılmıştır. Osmanlı modernleşmesi konusunda çalışmaları olan yazarların düşüncelerine yer verilerek bir analiz yapılması hedeflenmiştir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden biri olan tarihsel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise döküman analizi tekniği kullanılmıştır. Çalışmanın sonucuna göre Toynbee, Osmanlı Devleti’nin, Batı tarzı bir modernleşmeyi başaramadığını düşünmektedir. Yazara göre bu başarısızlıkta devlet yöneticilerinin payı olduğu kadar Batı dünyasının da payı bulunmaktadır. Yine de bu başarısızlık, olumlu bir sonuç doğurmuş, yeni bir devletin temellerinin atılmasına imkân sağlamıştır.