Psychopolitical Determinations on the Administrative and Economic Motivations of Classical Period Ottoman Identity

Klasik Dönem Osmanlı Kimliğinin Yönetsel ve Ekonomik Motivasyonlarına Dair Psikopolitik Saptamalar

Abstract

The main aim of this study is to analyze the construction process of the Ottoman large group identity within the framework of political, economic, social, cultural structures and the social networks during the classical period. This approach is not new to the discipline of history. However, in this study, we discuss the formation of Ottoman large group identity through an interdisciplinary perspective using theories and concepts of social psychology and sociology. The argument is that the institutional structure and organization of the Ottoman Empire, which regulated the interactions and relations of different social group members, led to the development of a dual identity model. This inclusive organization model, which was shaped by Ottoman rule, strengthened the formation of positive attitudes toward unification/integration between the groups, while preserving sub-identities, and contributing to the simultaneous identification of group members with both superordinate and sub-group identities. Objective representations such as Ottoman Greek, Ottoman Armenian, and Ottoman Jew can be perceived as the most concrete examples of dual identity formations within Ottoman society.

Özet

Bu çalışmanın temel tezi, klasik dönemde Osmanlı coğrafyasındaki siyasi, ekonomik, sosyal, kültürel yapılar ve gündelik ilişki ağları içinde bir Osmanlı üst kimliğinin şekillenmiş olduğudur. Bu saptama, tarih disiplini için yeni değildir. Ancak bu çalışmada Osmanlı üst kimliği ilk kez sosyal psikoloji ve sosyoloji biliminin kuram ve kavramları ışığında disiplinlerarası bir perspektifle ele alınmaktadır. Buna göre; grup üyelerinin temas ve ilişkilerini düzenleyen klasik dönem Osmanlı’nın kurumsal yapı ve örgütlenmesinin, ikili kimlik modelinin gelişimine uygun bir görünüm arz ettiği görülmektedir. Osmanlı egemenliği altında biçimlenmiş olan bu kapsayıcı örgütlenme modeli, alt kimliklerden vazgeçmeyi gerektirmeyen niteliğiyle grup içinde birleşmeye/bütünleşmeye yönelik olumlu tutumların oluşumunu güçlendirmiş, grup üyelerinin hem alt hem de üst grup kimliğiyle eş zamanlı özdeşleşme yaşamasına katkı sağlamıştır. Osmanlı Rum’u, Osmanlı Ermenisi, Osmanlı Yahudisi gibi objektif temsiller, Osmanlı grubundaki ikili kimlik oluşumlarının en somut göstergeleri arasında okunabilir.

Keywords: İkili Kimlik, Kolektif Kimlik, Osmanlı İmparatorluğu, Politik Psikoloji, Üst Kimlik