FROM SULTANS PORTRAITS TO EYE DISEASES OF OTTOMAN DYNASTY

PADİŞAH PORTRELERİNDEN OSMANLI HANEDANI GÖZ HASTALIKLARIYLA İLGİLİ YORUMA

Abstract

Aim: It is known that some members of Ottoman Dynasty have diverse diseases. The purpose of this study is to appraise the eye diseases of the sultans. Materials and Methods: We have examined the sultans’ portraits in the Topkapı Palace Museum Painting Hall and Palace Warehouse. We have analyzed the oil painting, watercolor, miniature, engravings, photographs and other portraits of rulers from the first Ottoman ruler Osman Gazi to the last ruler Vahideddin and last Caliph Abdülmecid in the above-mentioned places. Furthermore, we have collected information concerning the eyes and/or eye diseases of the sultans in several written sources on the history of the Ottoman and sultan biographies. Findings: We have identified that some members of the dynasty had strabismus, ptosis and refractive disorders. Interpretation: In line with the documents and information, we understood that the first samples of the portrait art in Ottoman were produced in the last quarter of the 15th century. We observe some eye diseases in the Ottoman dynasty from the small yet significant details in the written sources on the Ottoman history, as well as extremely diligent and detailed drawings of foreign and domestic painters. Undoubtedly, we should not ignore the fact that the flaws of a person in the sultan's position are not clarified but depicted by the painter. However, we believe that although some physiological features are shown only in certain sultans, they are not seen in all sultans, and that painters demonstrate the closest pictures to reality. We think that the sultans who have exotropia (outward-crossing) and semi-closed eyelids drawings have really exotropia and eyelid ptosis.

Özet

Amaç: Osmanlı Hanedanından bazı sultan, kadın sultan veyaşehzadelerde çeşitli hastalıkların bulunduğu bilinmektedir. İnsanlarkendilerini görmek istemişler hem de kendi görüntülerini izlemektenhaz duymuşlardır. Bu nedenle kralların, sultanların, padişahların veailelerinin portreleri tarih süresince resmedilmiştir Bu çalışmada,padişahların göz hastalıkları araştırılmaktadır.Gereç ve Yöntem: Topkapı Sarayı Müzesi Resim Salonu ve SarayDeposunda bulunan padişah portreleri incelendi. Anılan yerlerde ilkOsmanlı Beyi Osman Gazi’den, son padişah Vahideddin’e, HalifeAbdülmecid’e ve bazı şehzadelerin yağlı boya, suluboya, minyatür,gravür, fotoğraf ve diğer portreleri incelendi. Ayrıca, padişahbiyografileri ve Osmanlı tarihiyle ilgili çeşitli yazılı kaynaklardapadişahların gözleri ve/veya göz hastalıklarına ait bilgiler toplandı.Bulgular: Kimi hanedan üyelerinde şaşılık, kimisinde ptozis (üstgöz kapağı düşüklüğü) kimisinde kırma kusuru bulunduğu saptandı.Yorum: Arşiv portreleri, belgeleri ve yazılı eser bilgileriçerçevesinde, Osmanlının portrecilik sanatının ilk örnekleri 15. asırsonuna doğru üretilmiş olduğu saptanabilmektedir. Yabancı ve yerliressamların son derece dikkatli ve ayrıntılı çizimleri, dönemsanatçılarının hünerini göstermekte, ressamların gerçeğe en yakınresimleri ortaya koyduğunu gösterdiği kanaatindeyiz. Ekzotropik (dışaşaşı) çizimleri olan padişahların gerçekten ekzotropik, göz kapağıdüşüklüğü (ptozis) çizimleri olan padişahların gerçekten ptotik fizyonomiye sahip olduğunu düşünmekteyiz. Bundan başka, OsmanlıTarihi yazılı kaynaklarında bahis konusu edilen küçük fakat önemliayrıntılardan hanedanda bazı göz hastalıklarının bulunduğuanlaşılmaktadır.