Güneydoğu gazilerinin rehabilitasyonu: Ayrıştırıcı bir kimliğin sığınağı olarak rehabilitasyon merkezi

Özet

Bu makale, PKK ile Türk Silahlı Kuvvetleri arasında devam eden silahlı çatışmalarda sakatlanan Güneydoğu gazilerinin kurumsal rehabilitasyonunu incelemeyi amaçlıyor ve odağına Ankara'da bulunan Türk Silahlı Kuvvetleri Rehabilitasyon ve Bakım Merkezi başta olmak üzere, Ankara ve İstanbul Gülhane Askeri Tıp Akademisi'ne bağlı askeri hastaneleri alıyor. Çalışmanın temelini 2011-2014 arasında gerçekleştirilen bir dizi mülakat oluşturuyor. Zorunlu askerliğini yaparken sakatlanmış gaziler, profesyonel askerler, gazilerin eşleri, sosyal hizmetler uzmanı, hemşire, psikiyatr ve psikologlarla gerçekleştirilen mülakatlar, kutsallaştırılmış gazi imgesi ve gazilerin sakatlık deneyimleri arasında sürekli bir gerilim yaşandığına ve bu gerilim çerçevesinde, Rehabilitasyon Merkezi'nde gazilerle kurum çalışanları arasında minnet, fedakârlık ve borçluluk örüntüsü etrafında şekillenen bir ilişki olduğuna işaret ediyor. Bu duygusal [affective] örüntünün gazilerin tedavi ve rehabilitasyon süreçlerini nasıl şekillendirdiğini ortaya koymayı amaçlayan bu çalışma, öncelikle Güneydoğu'da sakatlanan askerlere verilen gazi unvanının, onları toplumun diğer kesimlerinden ayırmak suretiyle nasıl kendi içine kapalı bir grup haline getirdiğini ele alıyor. Makale daha sonra, bu kendine has kimlik üzerinden gazilerin tedavi ve rehabilitasyon kurumlarına ne tip anlamlar yüklediklerine, tıbbi personelin bu anlamları pekiştiren yaklaşımlarına ve tıbbi personel ile gaziler arasında ortaya çıkan çatışma noktalarına değiniyor. Bu çalışma, fedakârlık, minnet ve borçluluk örüntüsünün şekillendirdiği rehabilitasyon bakım sürecinin Güneydoğu gazilerinin bir kısmı için rehabilitasyon pratiğinin amacına ters düşecek bir bağımlılık ilişkisi yaratarak, onların topluma yeniden entegre olmalarının önünü kestiğini savunuyor.