Journals / Toplum ve Bilim / 2015 / Sayı: 134

İlhami Güler'in Kuran kaynaklı farklılıkçı cinsiyet adaleti anlayışına eleştiri

Pages
156–173
DOI
—

Özet

İlhami Güler, İslami çevrelerdeki farklılıkçı cinsiyet adaleti anlayışının tartışılması için, İslami modernist kimliği ve tarihselci yöntemi ile ve esasen görüşünün temsil değeri ile iyi bir örnek oluşturur. Güler'e göre kadın ve erkek arasındaki antropolojik doğa farklılığı hak-yükümlülük eşitsizliği getirmelidir. İki farklılık önemlidir: erkeğin üstün doğası ve kadının üstün bedensel cazibesi. Kuran'daki eşitsizlikleri bu gözle okur; antropolojik farklara bağlı eşitsizlikleri kalıcı, toplumsal şartlara bağlı olanları geçici görür. Kadının antropolojik doğasına dair iddiaları kadının ev dışı hayata katılımına sınırlar getirir ve kadını ahlaken değersizleştirici etkide bulunur. Argümanı temelsizdir çünkü antropolojik doğa özsel bilgi konusu olamaz ve ahlaki/hukuki konular antropolojik doğa ile zorunlu ilişkisi olmayan, değer meseleleridir. Kuran okuyuşu ideolojiktir çünkü Kuran'daki erkek üstünlüğünün ve kadının cinsel obje imgesinin Kuran'ın doğduğu zamanın erkek bakışı olabileceğini ve Kuran'daki hükümlerle onaylanan cinsiyet eşitsizliğinin temelindeki işbölümü ve kurumların ardında bir mücadele/zor ilişkisi olabileceğini düşünmez. Buna karşın, sadece eşitlikçi cinsiyet adaleti objektif olarak temellendirilebilir ve ilkeleri şunlardır: fırsat eşitliği, kendi kaderini tayin hakkı, ilişki ve kurumlara gerçek rıza. İslami çevreler içinde daha az farklılıkçı olsa bile, Güler'in kadının konumuna ilişkin düşüncesi son kertede erkek egemendir.