HETEROJEN VE ÇOK BOYUTLU BİR STRATEJİ OLARAK SİNEMAYA GİTMEK: KADINLARIN SEYİR ANLATILARI

CINEMAGOING AS A HETEROGENEOUS AND MULTIDIMENSIONAL STRATEGY:NARRATIVES OF WOMAN SPECTATORS

Abstract

Even though cinema studies, usually focusing on films, the audience has been attracted to the attention of researchers since the beginning of these studies. However, in recent years the number of studies on the audience has been increasing steadily. While early cinema studies has focused on the influence of films on the audience, the experience of cinemagoing has recently become a focus. This article is based on oral history interviews conducted in Istanbul, Ankara, Antalya and Kocaeli within the scope of the TUBITAK Project entitled "Cinemagoing as a Cultural and Social Practice". In the article, through the fifty interviews with female spectators who went to cinema in Turkey in the 1960s and '70s, dynamics that played a role in the women's experience of cinemagoing and the narration styles of the experience of cinemagoing were analyzed thematically and discursively. The narratives of women spectators and their analyzes emphasize that women's understanding of cinema is heterogeneous and multidimensional and have shown that marriage is a significant threshold for women's experience in cinemagoing and is used as a strategy act of going to cinema against the reality of everyday life

Özet

Sinema araştırmaları, genelde filmlere odaklansa da, bu araştırmalarda seyirci başından beri araştırmacıların dikkatini çekmiştir. Ancak son yıllarda seyirci üzerine yapılan çalışmaların sayısı gittikçe artmaktadır. Erken dönemdeki araştırmalar, filmlerin seyirci üzerindeki etkisini konu edinirken, son dönemlerde seyircinin sinemaya gitme deneyimi odak olmaya başlamıştır. Bu makale, Kültürel ve Toplumsal Bir Pratik Olarak Sinemaya Gitmek başlıklı TÜBİTAK Projesi kapsamında İstanbul, Ankara, Antalya ve Kocaeli'nde yapılan sözlü tarih görüşmelerine dayanmaktadır. Makalede, 1960'lı ve '70'li yıllarda Türkiye'de sinemaya gitmiş kadın seyircilerle yapılan elli görüşme üzerinden, kadınların sinemaya gitme deneyimlerinde rol oynayan dinamikler ile onların sinemaya gitme deneyimlerini hikâye ediş biçimleri, tematik ve söylemsel olarak analiz edilmiştir. Kadın seyircilerin anlatıları ve bu anlatıların analizleri, kadınların sinema kavrayışlarının heterojen ve çok boyutlu olduğunu vurgularken, kadınların sinemaya gitme deneyiminde evliliğin önemli bir eşik olduğunu ve gündelik hayatın gerçekliğine karşı sinemaya gitmenin bir strateji olarak kullanıldığını ortaya koymuştur