GRAND BAZAARS IN TEBRIZ AND ISFAHAN EXAMPLES

Abstract

Commercial, social, cultural, physical, educational, religious, etc. activities are carried out in the grand bazaars. Bazaars, which are of great importance for Islamic cities, were built in different sizes and qualities depending on the location. Bazaars have different architectural features in different geographies. Tabriz and Isfahan Grand Bazaars, two of the most important grand bazaars in the world, are of special importance because they are located on the historical Silk Road. Bazaars, where a separate section is reserved for each guild and different functions are located in different areas, are designed in an organic or planned way. The Isfahan Grand Bazaar was formed by the merger of the bazaars in two separate centers, while the Tabriz Grand Bazaar grew in one piece. It has been ensured that physical requirements such as heat, ventilation and light are provided effectively. In addition to this, aesthetic appearance has been given importance in the designs of bazaars. The construction carried out with the use of local materials has provided effective results in terms of both durability, aesthetics and sensitivity to the physical environment. The study is aimed to reveal the place and importance of the Tabriz and Isfahan Grand Bazaars, which are of special importance due to their location on the Silk Road, to the city structure by examining function, location, form, technical features and sensible feature to the environmental conditions. Both of the are showed that bazaars are effective and important buildings for city identity. In the study, Tabriz and Isfahan Grand Bazaars, which are of special importance due to their location on the Silk Road, were observed and photographed on site. In these bazaars, both the literature study and on-site observation and detection studies have been carried out. Its different features such as function, form, technic, compatibility to the environmental conditions have been examined and analyzed. Thus, on the one hand, it was aimed to reveal the originality of the structural features of the bazaars on the other hand, and the place and importance of the city structure. All these data showed that the bazaars are a unique structure at the building scale, as well as an important identity structure at the urban scale. The study is important in terms of providing data about the bazaar in new arrangements to be made to the city.

Özet

Sosyal, kültürel, ekonomik, ticari ve dini gibi birçok faaliyetlerin yürütüldüğü ve İslam kentleri içinbüyük önem taşıyan bazaarlar bulunduğu konuma bağlı olarak farklı büyüklüklerde ve niteliklerdeinşa edilmişlerdir. Her bir lonca için ayrı bir bölüm ayrılan ve farklı işlevlerin farklı alanlarda yeraldığı bazaarlar organik ya da planlı bir şekilde tasarlanmışlardır. Farklı coğrafyalarda farklı mimariözellik taşıyan bazaarların en önemlilerinden olan Tebriz ve İsfahan Grand Bazaar’ları tarihi İpekYolu üzerinde bulunmaları nedeniyle ayrı önem taşımışlardır. İsfahan Grand Bazaarı iki ayrımerkezdeki bazaarların birleşmesiyle oluşurken Tebriz Grand Bazaarı tek parça halinde gelişmiştir.Isı, ışık, havalandırma gibi fiziksel gereksinimlerin etkili olduğu bu bazaarların tasarımlarında estetikde önemli olmuştur. Ayrıca, bu bazaarların yerel malzemeler kullanılarak inşaa edilmesi, hemdayanım hem estetik hem de fiziksel çevreye duyarlılık açısından etkili sonuçların ortaya çıkmasınısağlamıştır. Çalışmada İpek Yolu üzerinde bulunmaları nedeniyle ayrı öneme sahip olan Tebriz veİsfahan Grand Bazaar’lar yerinde gözlemlenerek fotoğraflanmıştır. Belirtilen bazaarlarda hem literatürçalışması hem de yerinde gözlem ve tespit çalışmaları yapılarak bu bazaarların işlev, konum, biçim,teknik ve çevre koşullarına uyumu gibi farklı özellikleri incelenmiş ve analiz edilmiştir. Böylece birtaraftan bazaarların yapısal özelliklerinin özgünlüğü diğer taraftan kent strüktüründeki yeri veöneminin ortaya konması amaçlanmıştır. Tüm bu veriler baazarların bina ölçeğinde özgün yapılarolduğunu gösterdiği gibi kentsel ölçekte de önemli birer kimlik yapıları olduğuna işaret etmektedir.Çalışma kentlerde yapılacak yeni düzenlemelerde bazaara ilişkin veri sağlaması açısından önemtaşımaktadır.