Vineland Uyum Davranış Ölçeği-Araştırma Formu'nun Doğumdan 47 Aylığa Kadar Olan Türk Bebekleri İçin Uyarlama, Güvenirlik ve Geçerlik Çalışması

Özet

Bu çalışmanın amacı, bireylerin uyum davranışlarını değerlendirmek amacı ile 1984 yılında Sparrow, Balla ve Cicchetti tarafından geliştirilmiş olan Vineland Uyum Davranış Ölçeği - Araştırma Formu'nun - (Vineland) uyarlamasını doğumdan 47 aylığa kadar olan yaş diliminde bulunan Türk bebekleri için tamamlamak, güvenirliğini ve geçerliğini belirlemektir. Bu amaçla, çalışmanın örneklemini üç farklı sosyoekonomik düzeyi (SED) temsil ettiği düşünülen (alt, orta ve üst), doğumdan 47 aylığa kadar dört yaş diliminde bulunan (0-11 ay, 12-23 ay, 24-35 ay ve 36-47 ay), normal zihinsel gelişim gösteren toplam 561 (283 kız, 278 erkek) çocuk oluşturmuştur. Ayrıca DSM - IV (APA, 1994)'e göre otistik tanısı konmuş toplam 23 (5 kız, 18 erkek) çocuk araştırmada yer almıştır. Sonuçlar, çocukların yaşları arttıkça ölçekten aldıkları puanların da arttığını göstermiştir. 47 aylık yaş dilimine kadar cinsiyet farklılığı bulunamamıştır. 24 - 35 ay ve 36 - 47 ay üst SED çocuklarının aynı yaş grubundaki diğer iki SED'e göre daha yüksek puan aldığı belirlenmiştir. Ancak grup yaş dilimlerine ayrıldığında doğumdan 24 aya kadar SED farklılığı saptanmamıştır. Ölçeğin uygulamacılar arası güvenirliği .97 - .99, test tekrar test güvenirliği .91 - .98 ve iç tutarlılığı (Cronbach Alfa) .95 - .97 arasında bulunmuştur. Geçeliği ise Faktör Analizi ile normal ve otistik belirtileri olan çocuklarla yapılan iki farklı Ölçüt Geçerliği çalışması ile incelenmiştir. Bu bulgular; niceliksel ve niteliksel bir değerlendirme aracı olarak Vineland 'ın bebeklik ve erken çocukluk dönemindeki Türk çocukları için kullanılabilir bir ölçek olduğunu göstermiştir.