KNOWLEDGE AND ETHICS RELATIONSHIP IN MAWLANA'S WORKS

Abstract

Theoretical and practical distinction of knowledge to science and act has being discussed ever since Aristotle. In this context, theoretical mind underlies epistemology and practical mind underlies philosophy of ethics. In the event that practical mind is deemed of the application area of the knowledge, the importance of the knowledge over the determination of the behaviour's direction comes out. Thus, working with the knowledge, purging the nafs, ripening the person with prayers, zhikr and meditation, making the soul satisfied with fondness build main aims of ethics, particularly according to Sufis.Mawlana, as an important figure of mysticism, uses the method of love as the knowledge method by saying that the metaphysical knowledge is not based on mind, but on intuition and exploration. Therefore, he represents an understanding that we may call love ethics as a consequence of the relationships between mindnafs, knowledge-ethics and God-human. In this article it has been discussed how mind affects ethics; whether it is possible to reach love without knowledge and ethics or whether knowledge and ethics lead on beatitude without love, according to Mawlana within the context of Masnavi.

Özet

Aklın bilme ve eyleme dayanan teorik ve pratik ayrımı, Aristoteles'ten beri tartışılagelmektedir. Bu bağlamda teorik akıl, bilgi felsefesinin; pratik akıl da ahlâk felsefesinin temellerini teşkil etmektedir. Pratik aklın, bilginin uygulama alanı olarak düşünülmesi durumunda, bilginin davranışların yönünü belirlemedeki önemi ortaya çıkmaktadır. Böylece özellikle mutasavvıflarda bilgiyle amel etme, nefsi arındırma, ibadetlerle, zikir ve tefekkürle kişiyi olgunlaştırma, muhabbetle gönlü mutmain kılma ahlâkın belli başlı amaçlarını oluşturmaktadır.Mistisizmin önemli bir siması olan Mevlânâ, metafizik bilginin akla değil, sezgi ve keşfe dayandığını söyleyerek, bilgide yöntem olarak aşk metodunu kullanmaktadır. Dolayısıyla Mevlânâ akıl-nefs, bilgi-ahlâk ve Tanrı-insan ilişkilerinin bir sonucu olarak aşk ahlâkı diye nitelendirebileceğimiz bir anlayışı yansıtmaktadır. Bu makalede Mevlânâ'da bilginin, ahlâkı nasıl etkilediği, bilgi ve ahlâk olmaksızın aşka varmanın mümkün olup olmadığı, aşk olmaksızın bilgi ve ahlâkın, sonsuz mutluluğa götürüp götüremeyeceği Mesnevî bağlamında ele alınacaktır.