The chain of principles [of Plotinius]

Abstract

It is certain that Plotinus is to be the first name when investigating the birth of Neoplatonism. His emanation (sudur/feyz) theory was very effective both in Middle Age Christian and Islamic World. As it is a mixture of Aristotelian thought and Platonism, its influence spread widely after Hellenistic era. In consequence of this influence, the interrelation of religion and philosophy has been defined with a combiner model. The most important part of Plotinos' philosophy is the emanation system that can be explained as a descent from upper to lower. The text below is a translation of 'Die Prinzipienreihe' chapter of German philosopher Fritz Heinemann's (1889-1970) book Plotin. One of the most important matter that makes Heinemann's work is his competence in Greek. The other is his comparison between Kant's and latter philosophers' thought and Plotinian philosophy. Considering Ms text, it is safe to say that Plotinus' tiresome and nonfigurative language has affected Heinemann's expression. Unfortunately Plotinus' Enneades has not yet been translated to Turkish completely and the secondary literature about the book is very limited. This translation is just a small contribution to studies of Turkish scholars.

Özet

Yeni Eflâtuncu düşüncenin doğuşu araştırıldığında karşımıza çıkacak ilk isim şüphesiz Plotinus olacaktır. Onun sudur/feyz {emanation) düşüncesi gerek ortaçağ Hristiyan dünyayı gerekse İslâm felsefesini oldukça etkilemiş, Aristo ile karışmış Eflâtunculuk Hellenistik dönem sonrası ister istemez yaygınlık kazanmış, din-felsefe ilişkisi bu tesirin sonucunda bir uzlaştırma modeliyle açıklanmaya çalışılmıştır. Plotinus'un felsefî sisteminin en etkili bölümü bir sıradüzeni içinde yukarıdan aşağıya 'taşma' olarak açıklanabilecek sudur düşüncesidir. Aşağıda yer alan bölüm Alman filozof Fritz Heinemann (1889-1970) Plotin adlı kitabındaki İlkeler Dizisi (Die Prinzipienreihe) altbaşlığınm çevirisinden ibarettir. Heinemann'm çalışmasını değerli kılan birkaç unsurdan ilki, Enneadlar'm Grekçe metnine olan hakimiyetini kitabına yansıtmış olmasıdır. Bir diğeri ise Kant ve sonrası filozofların düşünceleriyle Plotinusçu felsefe arasında yaptığı karşılaştırmalardır. Plotinus'un düşüncesinin yansıması olarak değerlendirilebilecek yorucu, soyut üslûbundan Heinemann'm da etkilendiğini söylemek yerinde olur. Henüz Enneadlar'm tamamının çevirisinin Türkçe'ye aktarılmadığı günümüzde, ikincil literatüre dair birikimimiz de oldukça sınırlıdır. Bu çeviri acizâne küçük bir katkı sunma çabasıdır.