Su ve Arazi Tabanlı Rekreasyon Olanaklarının Belirlenmesi: Ankara Güneyi Alt Havzası Örneği

Özet

Su ve arazi tabanlı rekreasyon olanakları spekturumu (SAROS),rekreasyon olanaklarının belirlenmesinde ve rekreasyonkaynaklarının sürdürülebilirliğine yönelik karar üretmede,rekreasyon planlaması ve yönetiminden sorumlu kurumlararehberlik eden bir araç olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, nüfusyoğunluğu ve kentsel yayılma ile birlikte kent çeperindeki doğal vekırsal alanlar üzerindeki baskının ve rekreasyonel kullanım talebininher geçen gün arttığı Ankara İli’nin Güney Alt Havzası’nın SAROSsınıflarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda Havza, dörtpeyzaj mimarından oluşan uzman grubu tarafından yapılan araziincelemeleri ve CORINE 2012 arazi kullanımı/arazi örtüsü özellikleritemel alınarak, fiziksel, sosyal ve yönetimsel ortam parametrelerinegöre SAROS sınıfları kapsamında değerlendirilmiştir. AlandakiSAROS sınıflarının tanımlanması için; veri toplama, belirlenen ortamparametrelerini ARCGIS 10.2 ortamında analize hazırlama, analiz,sınıflandırma, ağırlıklandırma ve çakıştırma işlemleri uygulanmıştır.Analizler sonucunda Havza’nın farklı bölümlerinin fiziksel ortamparametreleri bakımından; gelişmiş kırsal, kentsel ve kent çeperisınıfında olduğu belirlenmiştir. Sosyal ortam özelliklerinin genelolarak, doğal kırsal ve gelişmiş kırsal sınıfta olduğu belirlenen Havza,yönetimsel özellikler bakımından yabanıl ortam sınıftadır. Her birortam parametresinin ağırlıklandırılarak çakıştırılması sonucunda;Havza’da yarı-yabanıl sınıftaki alanların alansal büyüklükbakımından birinci, doğal kırsal sınıftaki alanların ikinci ve üçüncüsırada ise yabanıl sınıf alanların olduğu tespit edilmiştir. Buna göreHavza, yabanıldan kentsele kadar çeşitlilik gösteren farklırekreasyon ortam özellikleri ve olanakları ile kullanıcıların farklırekreasyon ihtiyaçlarına ve deneyim taleplerine karşılık verebilecekpotansiyele sahiptir. Alanın rekreasyon olanaklarınınsürdürülebilirliği için yabanıl, yarı yabanıl ve doğal kırsal sınıftakibölgelerin korunması gerekmektedir. Buna göre Ankara İli Güney AltHavzası’ndaki mevcut rekreasyonel alanlarda ziyaretçiyoğunluğunun sınırlandırılması, kentsel karakterdeki rekreasyonfaaliyetleri yerine; ekoturizm, kırsal turizm ve doğa korumafaaliyetlerinin teşvik edilmesi gerekmektedir.