Tuz Stresi Altında Vermikompost Uygulamasının Kıvırcık Salatada (Lactuca Sativa Var. Crispa) Makro ve Mikro Element İçerikleri Üzerine Etkisi

Effect of Vermicompost on Macro and Micro Nutrients of Lettuce (Lactuca Sativa Var. Crispa) Under Salt Stress Conditions

Abstract

Bu çalışma, tuz stresine (SS) maruz kalmış kıvırcık salata bitkisinin (Lactuca sativa Var. crispa) makro ve mikro besin içerikleri üzerine vermikompostun (V), etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. V’un dozları ile; 0 (V0), %2.5 (V1) ve %5 (V2) (w/w), tuz stresi seviyeleri; kontrol (SS0) (0 dS m-1 NaCl), orta derecede tuz stresi (SS4) (4 dS m-1 NaCl), şiddetli tuz stresi (SS8) (8 dS m-1 NaCl) kullanılmıştır. Besin içerikleri bakımından değerlendirmek amacıyla bitkiler 46 gün (24 Mayıs-10 Temmuz 2017) boyunca serada kontrollü koşullar altında tutulmuştur. Orta ve şiddetli tuz stresi bitkilerin P, K, Mg, Fe, Mn ve Zn konsantrasyonlarını kontrole göre önemli seviyelerde azaltırken, N ve Na konsantrasyonlarında ise artışa neden olmuştur. V uygulamaları ile Na azalırken diğer mineral element içerikleri önemli ölçüde artmış ve bu artışlar %5 V uygulamasında daha etkili bulunmuştur. SS x V interaksiyonunun etkisi N, P, Mg, Na, Fe, Mn ve Zn bakımından istatistiksel olarak önemli bulunurken, K, Ca ve Cu için önemsiz olmuştur. Tuzluluk probleminin bulunduğu alanlarda V uygulamalarının kıvırcık salata yetiştiriciliğinde, tuzluluğun bitki üzerine olan toksik etkisini azaltmaya ve besin maddelerinin alımındaki dengesizliği iyileştirmeye katkıda bulunabildiğini göstermiştir.

Özet

This study was conducted in order to determine the effect ofvermicompost (V) on macro and micro nutrients of lettuce (Lactucasativa Var. crispa) exposed to salt stress (SS). V doses; 0 (V0), 2.5%(V1) and 5% (V2) (w/w) and salt stress levels; control (SS0) (0 dS m-1NaCl), medium salt stress (SS4) (4 dS m-1 NaCl), severe salt stress(SS8) (8 dS m-1 NaCl) were used. In order to make evaluation interms of the nutrients, plants were kept under controlled conditions(relative humidity 50-55%, daytime/night time temperature 24/20°C) in the greenhouse for 46 days (May 24 and July 10, 2017). Whilethe medium and severe salt stress decreased the P, K, Mg, Fe, Mnand Zn concentrations of plants significantly, compared to thecontrol, it caused increase in N and Na concentration. While Nadecreased due to the V, other mineral element concentrationsincreased significantly and these increases were found more effectivein 5% V application. The effect of SS x V interaction was statisticallysignificant in terms of N, P, Mg, Na, Fe, Mn and Zn, whereas it wasfound insignificant for K, Ca and Cu. It was shown that in lettucegrowing, V applications in areas with salinity problems couldcontribute to reducing the toxic effects of salinity on the plant andimproving the imbalance in nutrient intake.