Journals / Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji dergisi / 2019 / Cilt: 7 - Sayı: 11

The Effect of Soil and Foliar Urea Application at Heading Stage on Grain Yield and Quality Traits of Bread Wheat (Triticium aestivum L.)

Ekmeklik Buğdayda (Triticum aestivum L.) Başaklanma Döneminde Toprak ve Yapraktan Uygulanan Ürenin Tane Verimi ve Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi

Pages
1928–1936
DOI
—

Abstract

This study was conducted during two crop seasons to investigate the effect of nitrogen fertilizer quantity and application form on grain yield and quality in Eskisehir Transitional Zone Agricultural Research Institute by using seven bread wheat cultivars in rainfed and eight in irrigated conditions. In the study, urea as a source of nitrogen was applied in heading time (Zadoks 59) in granular and foliar form. In all treatments grain yield, some technological quality characteristics were determined of the genotypes. In both conditions while sedimentation value, protein content, aggregation energy (AGGEN) and maximum torque (BEM) values increased, peak maximum time (PMT) decreased with foliar urea applications. it was determined that there were statistically significant differences between the varieties in terms of SDS sedimentation values in both rainfed and irrigated conditions. In this study, In irrigated and rainfed conditions the values obtained from foliar urea applications compared to granular ones with relation higher bread quality in the genotypes which contain Glu-A1 locus 2* subunit; 9% for grain yield, 6.5% for protein content, 17.0% for sedimentation value and 3.8% increase of BEM, Glu-D1 locus; 5+10 subunit 8% for grain yield, 5.6% for protein content, sedimentation 16.0%, 6.4% for BEM increase, for Glu-B1 locus; 7+9 subunit 7.0% for grain yield, 6.0% for protein content, 19.6% for sedimentation value, and 7.2% for BEM value increase. This study was observed that the foliar application during the heading time provided the improvement of bread wheat grain yield and quality characteristics.

Özet

Bu çalışma, azotlu gübre miktarı ve uygulama formunun ekmeklik buğdayın tane verimi ve kalitesi üzerine etkisinin araştırmak amacıyla Eskişehir Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde kuru (yağmura bağımlı) ve sulu koşullarda iki üretim sezonunda yürütülmüştür. Kuru koşullarda 7 adet ve sulu koşullarda 8 adet ekmeklik buğday çeşidi materyal olarak kullanılmıştır. Üre, başaklanma döneminde, granül ve yapraktan uygulama şeklinde verilmiştir. Her uygulamada çeşitlerin tane verimi, bazı teknolojik kalite özellikleri belirlenmiştir. Her iki denemede yapraktan üre uygulaması ile SDS sedimantasyon değeri, protein oranı, gluten agregasyon enerji değeri (AGGEN) ve maksimum tork (BEM) değerlerinde artış olurken; peak maksimum zaman (PMT) değerinde azalma olmuştur. Kuru ve sulu şartlarda çeşitler arasında SDS sedimantasyon değerleri açısından istatistiki olarak önemli farklılar olduğu belirlenmiştir. Araştırmada; sulu ve kuru şartlarda yapraktan üre uygulaması ile granüle göre genotiplerden yüksek ekmeklik kalite ile ilişkili olarak Glu-A1 lokusunda 2* alt ünitesi taşıyanların tane veriminde %9,0, protein oranında %6,5, sedimantasyon değerinde %17,0 ve BEM değerinde %3,8; Glu-D1 lokusunda 5+10 alt ünitesi taşıyanların tane verimde %8, protein oranında %5,6, sedimantasyon değerinde %16,0, BEM değerinde %6,4; Glu-B1 lokusunda 7+9 alt ünitesi taşıyanların tane veriminde %7,0, protein oranında %6,0, sedimantasyon değerinde %19,6 ve BEM değerinde %7,2 artış olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, ekmeklik buğdayın tane verimi ve teknolojik kalite özelliklerinin iyileştirilmesinde başaklanma döneminde yapraktan üre uygulamasının oldukça olumlu sonuçlar verdiği görülmüştür.