Journals / Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji dergisi / 2020 / Cilt: 8 - Sayı: 12
Değirmendere Barajı’nda (Amasya, Türkiye) Suda Tespit Edilen Çözünmüş Metallerin İçme ve Sulama Suyu Kalitesine Olan Etkisinin Değerlendirilmesi
- Pages
- 2729–2737
- DOI
- —
Abstract
Barajlar; başta enerji üretimi olmak üzere, içme ve sulama suyu ihtiyacının karşılandığı önemli kaynaklardır. Bu çalışmada Amasya ilindeki Değirmendere Baraj suyunda çözünmüş metal konsantrasyonları ICP-MS ile tespit edilmiş ve veriler içme/sulama suyu açısından değerlendirilmiştir. Baraj gölünün 5 farklı noktasından alınan numunelerdeki her bir metalin ortalama miktarı µg/L cinsinden; Ca (50943)> Mg (42212)> Na (31637)> K (3725)> Al (63,68)> Fe (43,30)> Zn (30,78)> Cu (5,79)> Mn (4,59)> Ni (2,97)> Cr (1,18)> Pb (1,14)> As (1,04)> Cd (0,69) olarak tespit edildi. Bu sonuçlar Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve Türk Standartları (TS 266) tarafından önerilen içme suyu limit değerlerini aşmamıştır. Su kalitesi indeksi (WQI), ağır metal kirlilik indeksi (HPI) ve ağır metal değerlendirme indeksi (HEI) değerleri sırasıyla 16,63-17,54-1,00 olarak hesaplanmıştır. Tehlike oranı (HQ), tehlike indeksi (HI) ve kanser riski (CR) açısından baraj gölünün su kalitesi yetişkinler /çocuklar için potansiyel tehlike oluşturmayacak durumdadır. Sodyum absorpsiyon oranı (SAR=0,78) ve sodyum yüzdesi (% Na=19,56) değerlerine göre baraj suyu sulama açısından elverişlidir. Ancak magnezyum zararı (MH=57,70) değeri sulama suyu bakımından 50 olan limit değerin üzerindedir.
Özet
Dams are important sources particularly for energy production as well as drinking and irrigation water. In this study, dissolved metal concentrations in Değirmendere Dam water in Amasya province were determined by ICP-MS and the data were evaluated in terms of drinking/irrigation water. Mean value of each metal in samples collected from 5 different points of the reservoir is presented in µg L as follows; Ca (50943)> Mg (42212)> Na (31637)> K (3725)> Al (63.68)> Fe (43.30)> Zn (30.78)> Cu (5.79)> Mn (4.59)> Ni (2.97)> Cr (1.18)> Pb (1.14)> As (1.04)> Cd (0.69). These results did not exceed the drinking water limit values recommended by the World Health Organization (WHO) and Turkish Standards (TS 266). Water quality index (WQI), heavy metal pollution index (HPI) and heavy metal evaluation index (HEI) values were calculated as 16.63-17.54-1.00, respectively. In terms of hazard quotient (HQ), hazard index (HI) and cancer risk (CR), the water quality of the reservoir is not potentially dangerous for adults/children. Dam water is convenient for irrigation based on sodium absorption rate (SAR = 0.78) and sodium percentage (Na = 19.56%). However, magnesium hazard (MH = 57.70) value is above the limit value of 50 with reference to irrigation water.