Tarihimizin İlk Mizah Dergisi Diyojen'in Kapatma Cezalarına Yine Mizahi Yoldan Gösterdiği Tepkiler

Abstract

The industrial revolution in the West led to political struggles and changes in the understanding of journalism. Humour and drawing met in the newspaper and it was called cartoon or caricature. The same understanding in Turkey developed in the same direction and the first humour magazine in our press history was born in 1870 and it was named Diyojen The magazine was highly critical with its articles and political cartoons about the Ottoman Government in favour of equality, freedom, justice and the constitutional monarchy. It was closed down three times by the autocratic government due to its political caricatures and humorously critical articles and finally it ended up being banned permanently after its 183rd issue. Which articles and cartoons led to the closures of this magazine and how did the magazine react to it? This is what we are trying to demonstrate in our study in addition to a general introduction of the magazine Diyojen published by Theodore Kasap from Kayseri.

Özet

Sanayi Devrimi, Batı'da siyasal mücadeleyi getirirken beraberinde gazeteciliği de getirdi. Bunun doğal sonucu olarak çizgi ile mizah gazetede buluştu. Mizahın çizgi ile anlatılması anlamına gelen karikatürün Türkiye’de doğuşunda ve gelişmesinde de aynı çizgiyi görürüz. Basın tarihimizde bu bağlamda ilk mizah dergisi 1870 yılında yayımlanan Diyojen dergisidir. Dergi, yayımladığı siyasi karikatürler ve mizahi yazılarla o dönemin Osmanlı yönetimini eleştirmiş; eşitlik, özgürlük, adalet ve meşrutiyetten yana tavır koymuştur. Ağır sansürün yeni başladığı sıralarda mutlakıyet yönetimini siyasi mizah yoluyla eleştirmesi üç kez kapatma cezası almasına ve 183. sayıdan sonra da bir daha yayımlanmamak üzere yasaklanmasına yol açmıştır. Çalışmamızda Kayserili Teador Kasap'ın çıkarmış olduğu Diyojen dergisi hakkında genel hatlarıyla bilgi verdikten sonra derginin hangi yazılarından dolayı kapatma cezalarına çarptırıldığını ve bu kapatma cezalarına kendi üslubuyla ne türden yanıtlar verdiğini ortaya koymaya yönelik olacaktır