Journals / Siirt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 7 - Sayı: 2
THE USE OF VERBS EXPRESSING NEWS AND CONSTRUCTION IN THE QURAN WITH THE MEANING OF EACH OTHER (EXAMPLE OF KEŞŞÂF)
- Pages
- 591–612
- DOI
- —
Abstract
Kur’ân-ı Kerîm’in dili Arapça olduğundan dolayı, bu dildeki her detay, hiç şüphesiz Kur’an’ın doğru bir şekilde anlaşılmasında, ondan istifade edilme-sinde büyük bir paya sahiptir. Bu nedenle bu kısa çalışmada ihbar ve inşa bildiren fiillerin birbirlerinin anlamında kullanılması üzerinde durulacaktır. Zira müşahede edileceği gibi bu tür kullanımlar ayetlerin anlamında farklı-lık meydana getireceği kesindir. Şöyle ki, söylemeden önce sözün mefhumu-nun hariçte varlığı söz konusu olan, tasdîk veya tekzîbe ihtimali olan haber, bunun tam tersi olan yani söylemeden önce sözün mefhumunun hariçte varlığı söz konusu olmayan, tasdik veya tekzibe de ihtimali olmayan inşa bildiren fiiller, kıraatlerin farklılığından dolayı birbirilerinin yerinde kulla-nılabilmektedir. Diğer taraftan haberin sıdk veya kizbine, haberi ifade ede-nin gayesine, kanısına vs. değil, olaya uygunluğuna göre hükmedilir. Haber kategorisine dâhil olan fiil, mâzî ve muzâri iken, inşa kategorisinde bu fiiller emir ve nehiydir. Söz konusu fiiller, Kur’an’da farklı şekilde geldiği zaman anlam yönünden olmasa da inşa-ihbar yönünde fark olacağı kesindir. Bu çalışmanın gayesi ayetlerin örnekliğinde bu farkı ortaya çıkarmaktır.
Özet
Kur’ân-ı Kerîm’in dili Arapça olduğundan dolayı, bu dildeki her detay, hiç şüphesiz Kur’an’ın doğru bir şekilde anlaşılmasında, ondan istifade edilme-sinde büyük bir paya sahiptir. Bu nedenle bu kısa çalışmada ihbar ve inşa bildiren fiillerin birbirlerinin anlamında kullanılması üzerinde durulacaktır. Zira müşahede edileceği gibi bu tür kullanımlar ayetlerin anlamında farklı-lık meydana getireceği kesindir. Şöyle ki, söylemeden önce sözün mefhumu-nun hariçte varlığı söz konusu olan, tasdîk veya tekzîbe ihtimali olan haber, bunun tam tersi olan yani söylemeden önce sözün mefhumunun hariçte varlığı söz konusu olmayan, tasdik veya tekzibe de ihtimali olmayan inşa bildiren fiiller, kıraatlerin farklılığından dolayı birbirilerinin yerinde kulla-nılabilmektedir. Diğer taraftan haberin sıdk veya kizbine, haberi ifade ede-nin gayesine, kanısına vs. değil, olaya uygunluğuna göre hükmedilir. Haber kategorisine dâhil olan fiil, mâzî ve muzâri iken, inşa kategorisinde bu fiiller emir ve nehiydir. Söz konusu fiiller, Kur’an’da farklı şekilde geldiği zaman anlam yönünden olmasa da inşa-ihbar yönünde fark olacağı kesindir. Bu çalışmanın gayesi ayetlerin örnekliğinde bu farkı ortaya çıkarmaktır.