Depreciation Subject in Inflation Accounting

Abstract

As it is known inflation is a continued phonemenon in Turkey for many years. The most impressive implications of that is on non monetary items like stocks, fixed assets and capital. Application of revaluation of fixed assets can upto a certain extent offset this negative effect. But in accordance with Tax Procedural Law (TPL) of Turkey of non revaluation of a fixed assets in the year of acquisition and existing depreciation rules that allow an asset to be depreciated within five years and its positive effects of income and corporate tax payables, led to balance sheet presentation of fixed assets from the values that would not reconcile with International Accounting Standarts (IAS). This fact has been alleviated to a certain extent on the balance sheets that have been prepared according to inflation rules as of 31st December 2003. Since the allowed treatment of fixed assets on balance sheets as of 31.12.2003 is not compliant with IAS, their true values in accordance with useful life principle of depreciation will not be reflected as of 31.12.2003 balance sheets. In connection with above the happy news comes with the Comminique Number 328 of TPL which provides useful life considerations to be applied to new fixed assets acquired in 2004 besides a draft decree has already been prepared by Ministry of Finance which gives a detailed breakdown of useful lives of all probable fixed asset categories. It will help tax payers in depreciation calculations of fixed assets that are acquired in 2004. Our article based on the examples given in Comminique Number 328 of TPL, eloborates the answers to the question of what would have been the 31st December 2003 book values and accumulated depreciations of fixed assets if they had been restated according to IAS rules and accordingly explains 2004 applications.

Özet

Bilindiği üzere enflasyon ülkemizde uzun yıllardır süregelen bir olgudur. Enflasyonun en önemli yansımaları stok, duran varlık ve özsermaye kalemleri üzerindedir. Duran varlık kalemleri üzerindeki enflasyon etkisi sabit varlıkların yeniden değerlemeye tabi tutulmasıyla bir ölçüde giderilebilmektedir. Ancak Ülkemiz uygulamasında sabit kıymetin aktife girdiği dönemde yeniden değerlemeye tabi olmaması ve varolan amortisman metodlarının sabit kıymetlerin beş yılda amorti edilmesine olanak sağlaması ve bunun ödenecek gelir ve kurumlar vergisi yönünden yarattığı avantaj, sabit kıymetlerin Uluslararası Muhasebe Prensipleri (UMS) ile bağdaşmayan bir şekilde bilançolarda yer almasına neden olmuştur. Bu gerçek 31.12.2003 itibariyle enflasyondan arındırılmış bilançolarda bir ölçüde giderilmeye çalışılmışsa da öngörülen uygulama sabit kıymetlerin faydalı ömürlerine göre yok edilmesini baz alan UMS prensiplerine göre yapılmadığından sabit kıymetlerin 31.12.2003 bilançolarında görünen net defter değerleri de gerçek değerlerini yansıtmayacaktır. Bu bağlamda 328.Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu (VUK) tebliğinin beklenen düzeltmeleri 2004 yılı içinde aktife giren sabit kıymetler üzerinde uygulamayı öngörmesi sevindirici olup faydalı ömürlerin sabit kıymet bazında dökümünü verecek olan VUK taslak tebliği de Maliye Bakanlığı'mız tarafından hazırlanmış olup yayınlandığında, mükellflere 2004 yılı sabit kıymet amortisman hesaplamalarında yol gösterecektir. Makalemiz VUK 328 Sıra Numaralı tebliğdeki örneklerden yola çıkarak bu örneklerin UMS prensipleri uygulansaydı 31.12.2003 defter değerleri ve birikmiş amortisman rakamları ne olurdu ve 2004 yılı uygulamaları nasıl olacaktır sorusuna yanıt aramaya çalışmıştır.