Journals / Mikrobiyoloji Bülteni / 2007 / Cilt: 41 - Sayı: 3

Susceptibilities of Mycobacterium tuberculosis strains collected from regional tuberculosis laboratories to major antituberculosis drugs

Bölge tüberküloz laboratuvarlarından gönderilen Mycobacterium tuberculosis suşlarının majör antitüberküloz ilaçlara duyarlılıkları

Pages
403–409
DOI
—

Abstract

The aim of this study was to investigate the susceptibility rates of Mycobacterium tuberculosis strains sent to Refik Saydam Hygiene Center, Tuberculosis Reference and Research Laboratory, Ankara, from seven different regional tuberculosis laboratories between the 1999-2002 period against major antituberculous drugs. The sensitivities of a total 505 M.tuberculosis strains to isoniazid (INAH), rifampicin (RIF), streptomycin (SM) and ethambutol (EMB) were determined by using proportion methodin Lowenstein-Jensen medium. Of the strains, 385 (76.2%) were found sensitive to all of the tested drugs, while 120 strains were resistant to at least one of the antituberculous drugs. The resistant strains showed 14 different resistance patterns. The resistance rates were detected as 13.3% for INAH and RIF (67 strains of each), 9.1% for SM (46 strains), and 3.4% (17 strains) for EMB. Multidrug resistant (INAH+RIF) M.tuberculosis was 7.9% (40 strains). The highest resistance rate to INAH, RIF and EMB (21.2%, 21.2% and 10.6%, respectively) was detected in the isolates which were sent from Bursa province (located in northwestern Turkey); the highest SM (18.8%) and multidrug resistance (INAH+RIF) rates (18.8% and 10.6%, respectively) were detected in the strains sent from Elazig and Van provinces (both located in eastern Turkey). Since the inappropriate use of the first and second line antituberculous drugs leads to the development and spread of the resistant strains, "Directly Observed Therapy Shortcourse (DOTS)" is a very important practice. Therefore regional tuberculosis laboratories should be worth considering as the chains of a well-organized national laboratory network, in order to detect the antituberculous drug resistance patterns of the M.tuberculosis strains over the country.

Özet

Bu çalışmada, 1999-2002 yılları arasında yedi farklı ilimizde (Aksaray, Bursa, Elazığ, Kayseri, Samsun, Trabzon, Van) bulunan tüberküloz laboratuvarından Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Tüberküloz Referans ve Araştırma Laboratuvarı'na gönderilen Mycobacterium tuberculosis suşlarında majör antitüberküloz ilaçlara karşı duyarlılık oranlarının araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmaya alınan toplam 505 M.tuberculosis susunun izoniazid (İNAH), rifampisin (RİF), streptomisin (SM) ve etambutole (EMB) karşı duyarlılıkları Lowenstein-Jensen besiyerinde orantı (proportion) metoduyla araştırılmıştır. Suşların 385'inin (%76.2) tüm antitüberküloz ilaçlara duyarlı olduğu belirlenmiş, 120 (%23.7) susta ise en az bir antitüberküloz ilaca direnç saptanmıştır. Dirençli suşlarda 14 farklı direnç paterni izlenmiştir. Majör ilaçlara direnç oranları; İNAH ve RİF için %13.3 (67'şer suş), SM için %9.1 (46 suş) ve EMB için %3.4 (17 suş) olarak bulunmuştur. Çoklu ilaç dirençli (İNAH+RİF) tüberküloz oranı ise %7.9 (40 suş) olarak tespit edilmiştir. Çalışmamızda, İNAH, RİF ve EMB'e en yüksek direnç oranı (sırasıyla %21.2, %21.2 ve %10.6) Bursa, SM'e en yüksek direnç oranı Elazığ (%18.8), çoklu ilaç (İNAH+RÎF) direnci ise en yüksek oranda (%10.6) Van ilinden gönderilen suşlarda gözlenmiştir. Tüberkülozun tedavisinde birinci ve ikinci basamak ilaçların uygunsuz kullanımı, dirençli suşların ortaya çıkması ve yayılmasına neden olacağından, tüberkülozlu olguların "direk gözetime dayalı tedavisi (DOTS)" büyük önem taşımaktadır. Dolayısıyla antitüberküloz ilaç duyarlılık tayini için bölge tüberküloz laboratuvarlarfna gereken önemin verilmesi ve bu laboratuvarlarla referans laboratuvarı arasındaki ulusal laboratuvar ağının işleyişinin aktif hale getirilmesi gerektiği düşünülmüştür.

Keywords: İzoniazid,Rifampin,İlaç direnci, çoklu, bakteriyel,Streptomisin,Antitüberküler ajanlar,Etambutol