Journals / Mikrobiyoloji Bülteni / 2014 / Cilt: 48 - Sayı: 2

A pediatric case of pneumococcal meningitis due to streptococcus pneumoniae serotype 35F

Streptococcus pneumoniae serotip 35F’ye bağlı pnömokokal menenjitli bir çocuk olgu

Pages
346–350
DOI
—

Abstract

Pneumococci are one of the most common causes of bacterial meningitis in children. It’s also responsible for the other invasive pneumococcal diseases (IPD) including bacteremia and pneumonia worldwide. Unvaccinated children are more prone to IPD. Although IPD tend to have a higher prevalence under 2 years of age and in children with primary/secondary immunodeficiencies, and various predisposing factors, older age groups with no underlying diseases also experience IPD. In this report, a pediatric case diagnosed with meningitis due to Streptococcus pneumoniae serotype 35F with no underlying condition and no history of pneumococcal vaccination was presented. An 11-year-old male patient was admitted to the hospital with the complaints of high (39.4°C) fever, headache, vomiting and sleepiness. On the basis of findings from physical examination and laboratory results, the patient was prediagnosed as bacterial meningitis and empirical ceftriaxone and vancomycin therapy was initiated. The cerebrospinal fluid culture of the patient yielded penicillin-susceptible pneumococci and the isolate was identified as serotype 35F by quellung reaction. Vancomycin treatment discontinued depending on the culture result, and the patient fully recovered with 14-days of ceftriaxone therapy without any complications during his follow-ups. Although effective antibiotics are available for IPD, vaccination is indispensable considering the high mortality rates. Seven serotypes (1, 5, 6A, 6B, 14, 19F, 23F) which are currently included in the vaccine, were the most common serotypes related to IPD globally. After mass infant vaccination has been introduced, invasive pneumococcal diseases due to the vaccine sero- types have tended to decrease in both vaccinated young children and non-vaccinated age groups due to herd immunity. Nevertheless, non-vaccine serotypes (NVTs) have emerged as the agents of IPD as a result of serotype replacement. 13-valent pneumococcal conjugate vaccine (PCV13) was introduced in April, 2011 nationwide in our country. This case report was about a patient who had developed meningitis after the introduction of PCV13. There has been no data evaluating the pneumococcal serotype distribution after PCV13 in our country yet. On February, 2013, the Advisory Committee on Immunization Practices (ACIP) recommended routine use of PCV13 for children aged 6-18 years with underlying disease conditions. However, there is no recommendation for children with no underlying diseases in this age group. Vaccination can be extended for otherwise healthy children older than 6 years of age because of increasing trends in incidence of IPD both with vaccine and NVTs like serotype 35F. Recent studies have indicated the emergence of serotype 35F as a cause of IPD in children over 6 years of age and there have been also reports of IPD cases with 35F after the introduction of PCV13. Although serotype 35F is not yet a well-known serotype causing IPD, it might probably gain importance owing to its increasing frequency and virulence and might attract attention to be considered for inclusion in the future pneumococcal vaccines.

Özet

Pnömokoklar çocuklardaki bakteriyel menenjitlerin en sık nedenlerinden birisidir. Bunun yanı sıra tüm dünyada bakteriyemi, pnömoni gibi diğer invazif hastalıklardan da sorumludur. İnvazif pnömokokal hastalıklar (İPH), 2 yaş altında veya altta yatan primer/sekonder immün yetmezlik ve çeşitli predispozan faktörler varlığında daha sık saptansa da; daha büyük yaş gruplarındaki, altta yatan hastalığı olmayan kişilerde de görülmeye başlamıştır. Aşısız çocuklar İPH’ye karşı çok daha duyarlıdır. Bu raporda, öncesinde altta yatan herhangi bir hastalığı bulunmayan ve hiç pnömokok aşısı olmayan, Streptococcus pneumoniae serotip 35F’ye bağlı menenjit tanısı konulmuş bir çocuk olgu sunulmaktadır. On bir yaşında erkek hasta, yüksek (39.4°C) ateş, baş ağrısı, kusma ve uykuya eğilim yakınmalarıyla hastaneye başvurmuş; fizik muayene ve laboratuvar bulgularına göre bakteriyel menenjit ön tanısı konulan hastaya ampirik olarak seftriakson ve vankomisin tedavisi başlanmıştır. Hastanın BOS kültüründe penisiline duyarlı pnömokok üremiş ve izolat quellung reaksiyonuyla serotip 35F olarak tanımlanmıştır. Kültür sonucuna göre vankomisin tedavisi kesilen hasta, 14 günlük seftriakson tedavisi sonrası tamamen düzelmiş, takiplerinde herhangi bir komplikasyon saptanmamıştır. Pnömokoklara bağlı invazif enfeksiyonlarda etkili antibiyotik tedavilerine rağmen mortalite oranlarının yüksek olması nedeniyle, korunmada aşılama zorunludur. Günümüzde aşı içerisinde yer alan yedi serotip (1, 5, 6A, 6B, 14, 19F, 23F), tüm dünyada en çok bildirilmiş pnömokok serotipleridir. Ulusal çocukluk çağı aşılaması başladıktan sonra; hem aşılanmış küçük çocuklarda hem de toplum (herd) immünitesine bağlı olarak aşısız diğer yaş gruplarında, aşı serotiplerine bağlı İPH’de azalma olmuştur. Bununla birlikte, şaşırtıcı olmayan bir şekilde, aşı-dışı serotiplerde serotip replasmanı nedeniyle artış olmaya başlamıştır. Ülkemizde Nisan 2011’de 13-valanlı pnömokokal aşı (PCV13) ulusal aşı takvimine girmiştir. Olgumuz PCV13 ulusal aşı takviminde uygulanmaya başlandıktan sonra menenjit tanısı almıştır. Henüz ülkemizde PCV13 aşısı sonrası oluşan serotip dağılımını değerlendiren bir veri bulunmamaktadır. Şubat 2013’te ACIP (Bağışıklama Uygulamaları Danışma Komitesi), 6-18 yaş arasında altta yatan hastalığı olan çocukların PCV13 ile rutin aşılanmasını önermiştir. Ancak bu yaş grubunda altta yatan herhangi bir risk faktörüne sahip olmayan çocuklarla ilgili bir öneride bulunulmamıştır. Risk grubu olmayan 6 yaş üstü çocuklarda da gerek aşı suşlarıyla gerekse de 35F gibi aşı-dışı suşlarla gelişen İPH insidansının giderek artması nedeniyle, aşılamanın bu yaş grubu sağlıklı çocukları da kapsayacak şekilde genişletilmesi önerilebilir. Yakın dönemde yapılan çalışmalar serotip 35F’nin 6 yaş üstü çocuklarda İPH etkeni olmaya başladığını göstermekte, serotip 35F’ye bağlı İPH, PCV13 sonrası da bildirilmektedir. Serotip 35F, şu an için İPH’ye yol açtığı fazla bilinen bir serotip olmamasına rağmen; görülme sıklığındaki artış ve ağır invazif hastalığa neden olması sebebiyle, bu serotipin gelecekte aşı-dışı serotipler arasında önemli bir yer tutacağı ve gelecek nesil aşılara dahil edilmesi açısından dikkat çekebileceği düşünülmektedir.