Öğretmen Eğitiminde Bilimin Doğası: Bütünsel Bir Yaklaşım

Özet

Fen eğitiminde ‘‘Bilimin Doğası’’ önemli araştırma alanlarından biridir. Erduran ve Dagher (2014) Irzik ve Nola’nın (2014) “Aile Benzerliği Yaklaşımı (ABY)’’nı yeniden kavramsallaştırarak bilimin doğasını epistemik, bilişsel ve sosyal yönleriyle bütüncül bir şekilde açıklamışlardır. Kaya ve Erduran (2016a) ise, Erduran ve Dagher’ın önerdiği yaklaşımı “Yeniden Kavramsallaştırılmış Aile Benzerliği Yaklaşımına Dayalı Bilimin Doğası’’ (Reconceptualized Family Resemblance Approach to Nature of Science - RFN) şeklinde adlandırmışlardır. Bilimin doğasının RFN çerçevesinde öğretimi ile ilgili 14 haftalık bir uygulama içeren bu çalışmanın amacı, öğretmen adaylarının bilimin amaç ve değerleri, bilimsel pratikler, yöntem ve yöntemsel kurallar, bilimsel bilgi ve bilimin sosyal-kurumsal yönlerine ilişkin algılarına olan etkisini belirlemektir. İstanbul’daki bir devlet üniversitesindeki okuyan 11 fen bilgisi ve 4 kimya öğretmen adayı ile çalışılmıştır. Çalışmada karma araştırma deseni kullanılmıştır. Katılımcıların bilimin doğasına ilişkin algılarını belirlemek amacıyla Bilimin Doğası Anketi uygulanmıştır. Uygulama öncesi ve sonrasında RFN kategorileriyle ilgili görüşmeler yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre öğretmen adaylarının bilimin doğası ile ilgili algılarında değişim ve gelişim olduğu belirlenmiştir.

Abstract

‘‘Nature of Science (NOS)’’ is one of the important research areas in science education. Erduran and Dagher (2014) reconceptualized Irzik and Nola (2014)’s “Family Resemblance Approach (FRA)’’ to explain NOS as an epistemic, cognitive and social aspects in a holistic way. Kaya and Erduran (2016a) developed the term RFN (Reconceptualized FRA to NOS) including some educational applications to integrate NOS in science education. This study is a part of a project including 14 weeks application on teaching NOS. The aim of this study is to determine the effect of the teacher education intervention based on RFN to the participants’ perceptions. 11 pre-service science and 4 pre-service chemistry teachers participated in the study. The ‘‘NOS Questionnaire’’ was developed in order to determine pre-service teachers’ pre and post perceptions of RFN categories. Interviews were also conducted before and after the intervention. The findings show that pre-service science teachers’ understanding of each RFN category changed and developed.

Anahtar kelimeler: Bütünsel Bilim, Bilimin Doğası, Yeniden Kavramsallaştırılmış Aile Benzerliği Yaklaşımı, Öğretmen Eğitimi